Tag Archives: 20ος αιώνας

Γενικά στοιχεία για τη βιομηχανική και επιχειρηματική ζωή της Θεσσαλονίκης στις αρχές του 20ου αιώνα

 

ΓΕΝΙΚΑ ΣΤΟΙΧΕΙΑ ΒΙΒΛΙΟΥ Α’

Τίτλος: Αρχές της βιομηχανίας στη Θεσσαλονίκη (1870-1912)

Συγγραφέας: Βασίλης Κολώνας, Όλγα Τραγανού-Δεληγιάννη

Έκδοση: Κοινωφελές Ίδρυμα ΕΤΒΑ (1987)

ISBN: –

Τιμή: –

ΓΕΝΙΚΑ ΣΤΟΙΧΕΙΑ ΒΙΒΛΙΟΥ Β’

Τίτλος: Επιχειρηματικοί τόποι της Θεσσαλονίκης στις αρχές του εικοστού αιώνα

Συγγραφέας: Ευάγγελος Χεκίμογλου

Έκδοση: Πολιτιστική Εταιρεία Επιχειρηματιών Βορείου Ελλάδος (2001)

ISBN: 960-86752-2-7

Τιμή: Περίπου €15

ΠΑΡΟΥΣΙΑΣΗ ΒΙΒΛΙΩΝ

Στην ανάρτηση αυτή θα δούμε δύο βιβλία, τα οποία επέλεξα να τα παρουσιάσω μαζί καθώς έχουν αρκετά κοινά σημεία. Πέρα από το ίδιο θέμα, αμφότερα βγήκαν με αφορμή κάποιες εκθέσεις, που είχαν γίνει με τον ίδιο τίτλο και θα μπορούσε ίσως κάποιος να τα χαρακτηρίσει «λευκώματα» λόγω των πολλών φωτογραφιών, που έχουν, αν και είναι μικρά σε μέγεθος βιβλία. Φυσικά υπάρχουν και διαφορές ως προς την αισθητική και ως προς το γεγονός ότι το πρώτο επικεντρώνεται κυρίως στις βιομηχανίες της πόλης, ενώ το δεύτερο γενικότερα ως προς την επιχειρηματική κίνηση της πόλης.

Και οι δύο εκδόσεις είναι όμορφες με πολύ φωτογραφικό υλικό. Χρονικά τις χωρίζουν 14 χρόνια. Θα μπορούσαν ίσως τα κείμενα και στα δύο βιβλία να χρησιμοποιήσουν κάπως μεγαλύτερος χαρακτήρες, καθώς χρειάστηκα τα γυαλιά μου για να τα διαβάσω ξεκούραστα. Οι εικόνες πάντως είναι καθαρές. Στο τέλος και των δύο βιβλίων υπάρχουν σημειώσεις και οι βιβλιογραφικές πηγές. Το πρώτο βιβλίο έγινε με την υποστήριξη της ΕΤΒΑ (Ελληνική Τράπεζα Βιομηχανικής Ανάπτυξης), την οποία θα θυμούνται νομίζω όσοι είναι συνομήλικοί μου (κοντά στα 40 δηλαδή). Το δεύτερο βιβλίο έγινε με τη συνεργασία του Κέντρου Ιστορίας Θεσσαλονίκης.

Όπως είπα και προηγουμένως, το πρώτο βιβλίο κινείται κυρίως γύρω από τη βιομηχανική ζωή στη Θεσσαλονίκη και δη από το τέλος του 19ου αιώνα έως το 1912. Βέβαια η πόλη δεν μπορεί να χαρακτηριστεί «βιομηχανική», ούτε να συγκριθεί με κάποιες από τις πόλεις στην Ευρώπη με τη βαριά βιομηχανία. Υπάρχουν δύο εισαγωγικά κείμενα των συγγραφέων με ιδιαίτερο ενδιαφέρον, που αξίζει να διαβαστούν πριν πάει ο αναγνώστης να δει τις φωτογραφίες, παρέχουν πολλές ιστορικές λεπτομέρειες, αλλά και διάφορα άλλα στοιχεία, όπως για την αρχιτεκτονική των κτιρίων κτλ. Από εκεί και πέρα, στο κυρίως θέμα του βιβλίου, παρουσιάζονται διάφορες βιομηχανικές δομές, ιστορικά στοιχεία για αυτές και φωτογραφικό υλικό. Πιο συγκεκριμένα ο αναγνώστης θα διαβάσει για το Σιδηρόδρομο της Θεσσαλονίκης (σε μια εποχή, όπου υπήρχαν 3 σιδηροδρομικοί σταθμοί στην πόλη!), την Εταιρεία Κατασκευής και Εκμετάλλευσης του Λιμένα Θεσσαλονίκης (με το Μέγαρο Τελωνείου να υπάρχει ακόμη, στολίδι του Έλι Μοδιάνο), την Εταιρεία Υδάτων, το Εργοστάσιο Φωταερίου, την Εταιρεία Τροχιοδρόμων και Ηλεκτροφωτισμού (τραμ και ΔΕΗ δηλαδή…), την Εταιρεία Μονοπωλίου Οθωμανικών Καπνών Regie (από την οποία πήρε το όνομά της η περιοχή Ρεζί Βαρδάρ), τα Σφαγεία, η παλιά Ιχθυαγορά, ο Μύλος Αλλατίνι (υπάρχει ακόμη επί της Ανθέων), τα Νηματουργεία των Τόρρες-Μισραχή, του Σαΐα και του Τούρπαλη, τα Ζυθοποιεία Όλυμπος, Νάουσα, το Υφαντουργείο του Τόρρες, η Κεραμοποιεία Αλλατίνι. Το βιβλίο συνόδευε μια έκθεση, που είχε γίνει στο Γαλλικό Ινστιτούτο Θεσσαλονίκης από τις 4 έως τις 20 Σεπτεμβρίου του 1987.

Το δεύτερο βιβλίο όπως είπαμε έχει ως αντικείμενο γενικότερα την επιχειρηματική ζωή στη Θεσσαλονίκη και όχι μόνο τη βιομηχανική. Το βιβλίο επιμελήθηκε ο Ευάγγελος Χεκίμογλου, για αυτό τον αναφέρω ως συγγραφέα του έργου. Η έκδοση συνόδευε μια έκθεση, που είχε γίνει στο Κέντρο Ιστορίας Θεσσαλονίκης τον Νοέμβριο του 2001, όπου παρουσιάστηκε υλικό από τη συλλογή του Άγγελου Παπαϊωάννου. Εδώ προλογίζουν ο τότε δήμαρχος Θεσσαλονίκης Βασίλης Παπαγεωργόπουλος, ο τότε αντιδήμαρχος πολιτισμού Νίκος Μακραντωνάκης και ο πρόεδρος της ΠΕΕΒΕ Σταύρος Ανδρεάδης. Το κυρίως θέμα αυτού του βιβλίου χωρίζεται σε 9 κεφάλαια, στα οποία ο αναγνώστης μπορεί να διαβάσει και κυρίως να δει υλικό από χώρους της πόλης, όπου ασκούνταν η επιχειρηματική δραστηριότητα. Βιομηχανικά κτίρια έξω από την πόλη, κτίρια στην προκυμαία, οι αγορές στην οδό Βενιζέλου, στην οδό Εγνατίας, στην οδό Γιαλού (τα Λαδάδικα ουσιαστικά) και στην οδό Φράγκων, το Λιμάνι της πόλης και τον Σιδηρόδρομό της καθώς επίσης και ένα κεφάλαιο για την περιοχή του Λευκού Πύργου, στο εντάσσεται η Ηλεκτρική Εταιρεία Θεσσαλονίκης, αν και αυτή βρισκόταν πιο πέρα. Στο βιβλίο αυτό εκτός από τις βιομηχανίες ο αναγνώστης θα δει στοιχεία για την αγορά στο Καπάνι, την Ιχθυαγορά, τις τράπεζες στο Φραγκομαχαλά, κάποια ξενοδοχεία κα. Χρονικά εδώ κινούμαστε έως τη Μεγάλη Πυρκαγιά του 1917.

Προσωπικά βρήκα και τα δυο βιβλία ενδιαφέροντα. Δεν έχουμε δα και πάρα πολύ υλικό σχετικά με τη βιομηχανική και επιχειρηματική ιστορία της πόλης (υπάρχει βέβαια το 5τομο της ΠΕΕΒΕ, για το οποίο ευελπιστώ να μιλήσουμε κάποια άλλη φορά στο μέλλον), οπότε οι εικόνες και τα κείμενα των βιβλίων δίνουν στον αναγνώστη μια γενική εικόνα για την εποχή των πρώτων βημάτων στην πόλη αυτών των δραστηριοτήτων. Το πρώτο βιβλίο θα το βρείτε μόνο σε παλαιοβιβλιοπωλεία, ενώ το δεύτερο κυκλοφορεί ακόμη.

Advertisements

Σχολιάστε

Filed under ΚΟΛΩΝΑΣ, Βασίλης, Συγγραφείς, ΤΡΑΓΑΝΟΥ-ΔΕΛΗΓΙΑΝΝΗ, Όλγα, ΧΕΚΙΜΟΓΛΟΥ, Ευάγγελος

231482200030727 αναμνήσεις από τη Θεσσαλονίκη του 20ου αιώνα

002

ΓΕΝΙΚΑ ΣΤΟΙΧΕΙΑ ΒΙΒΛΙΟΥ

Τίτλος: Τριά δευτερόλεπτα

Συγγραφέας: Σάκης Σερέφας

Έκδοση: Παρατηρητής (2003)

ISBN: 960-374-214-7

Τιμή: Περίπου €12

ΠΑΡΟΥΣΙΑΣΗ ΒΙΒΛΙΟΥ

Το συγγραφικό έργο του Σάκη Σερέφα παρουσιάζει μεγάλη ποικιλία. Ποίηση, θεατρικά έργα, μυθιστορήματα, νουβέλες, διηγήματα, έρευνες, λευκώματα, μεταφράσεις, παιδικά βιβλία και στα περισσότερα η Θεσσαλονίκη βρίσκεται στο επίκεντρο. Το βιβλίο της σημερινής ανάρτησης δεν θα μπορούσε να αποτελεί εξαίρεση.

Η έκδοση είναι απλή και όμορφη. Έντονο εξώφυλλο σε κίτρινο χρώμα, με μαύρους χαρακτήρες ο τίτλος και με κόκκινους τα ονόματα των συντελεστών. Χρησιμοποιήθηκε χαρτί W/F των 120gr. Τα κείμενα συνοδεύουν σκίτσα του ËPΓOC, από τη Biblionet έμαθα πως το πραγματικό του όνομα είναι Γιώργος Κωνσταντίνου. Μοντέρνα έκδοση συνολικά.

Ένας νευροψυχολόγος, ο Νάσος Αγαθονησιώτης, ξεκινάει μια μελέτη να υπολογίσει πόσες αναμνήσεις είχαν συνολικά οι Θεσσαλονικείς κατά τη διάρκεια του 20ου αιώνα. Η μελέτη αυτή ξεκινάει από ένα άρθρο, που είχε διαβάσει και το οποίο έλεγε πως κάθε άνθρωπος έχει 10000 αναμνήσεις κάθε μέρα. Τα γεγονότα, που συμβαίνουν στη ζωή του μοιραία παίζουν σημαντικό ρόλο είτε στο να μείνουν στο μυαλό ως νέες αναμνήσεις, είτε να σβήσουν κάποιες παλαιότερες. Δυστυχώς ο Αγαθονησιώτης σκοτώνεται σε τροχαίο και η μελέτη του περνά στα χέρια του συγγραφέα, ο οποίος μας την παρουσιάζει. Στη μελέτη αυτή αναφέρεται πως κάθε παρούσα στιγμή παραμένει στη συνείδησή μας για 3 δευτερόλεπτα και στη συνέχεια γίνεται ανάμνηση. Ο τίτλος του βιβλίου προέρχεται από αυτά τα 3 δευτερόλεπτα.

Μέσα από αυτήν τη μελέτη, ο Σερέφας βρίσκει τρόπο να σχολιάσει κάποια από τα σημαντικότερα γεγονότα της πόλης μας καθώς να μιλήσει και για τον αντίκτυπο, που αυτά είχαν στη μνήμη των Θεσσαλονικέων. Το βιβλίο δεν είναι ιστορικό βέβαια, αλλά η ιστορία είναι ένας από τους βασικούς μοχλούς, που κινούν την υπόθεση. Η αφήγηση είναι στο γνωστό σουρεαλιστικό ύφος του συγγραφέα, με πολύ χιούμορ και ιδιαίτερη γραφή, που νομίζω ότι είναι χαρακτηριστική πλέον του συγγραφέα. Υπάρχουν κάποια λάθη στο βιβλίο, για παράδειγμα το εστιατόρειο Όλυμπος-Νάουσα δεν έκλεισε το 1984, αλλά το 1994, ενώ επίσης λάθος υπάρχει και στο σημείο, που αναφέρεται στην καταστροφή του Εβραϊκού Νεκροταφείου κατά την Κατοχή, όπου λέει πως καταστράφηκαν 30000 τάφοι, ενώ καταστράφηκαν τουλάχιστον 300000 τάφοι. Βέβαια, όπως είπαμε, το βιβλίο δεν είναι ιστορικό, αλλά αποτέλεσμα μυθοπλασίας και δεν θα πρέπει ο αναγνώστης να μείνει σε αυτά τα σημεία. Μετά από ένα σύντομο ταξίδι στο παρελθόν και βάσει των υπολογισμών της μελέτης, υπολογίζεται πως το σύνολο των αναμνήσεων των Θεσσαλονικέων (και κάποιων άλλων, που ορίζει η μελέτη) για τον 20ο αιώνα ήταν πάνω από 231 τρισεκατομμύρια.

Το βιβλίο μου άρεσε. Δεν θα έλεγα πως είναι το καλύτερο του Σερέφα, αλλά προσωπικά μου αρέσει ο τρόπος γραφής του και το διάβασα ευχάριστα. Η εικονογράφηση νομίζω ότι ταιριάζει με το ύφος του κειμένου.

 

Σχολιάστε

Filed under Συγγραφείς, ΣΕΡΕΦΑΣ, Σάκης

Το σημαντικότερο κομμάτι της ιστορίας της Θεσσαλονίκης, οι Θεσσαλονικείς…

img018

ΓΕΝΙΚΑ ΣΤΟΙΧΕΙΑ ΒΙΒΛΙΟΥ

Τίτλος: Θεσσαλονίκη, μια πόλη ανθρώπων – Φωτογραφίες του 20ου αιώνα

Συγγραφέας: Συλλογικό έργο

Έκδοση: University Studio Press (2017)

ISBN: 978-960-12-2358-2

Τιμή: Περίπου €28

ΠΑΡΟΥΣΙΑΣΗ ΒΙΒΛΙΟΥ

Όταν αναφερόμαστε στη Θεσσαλονίκη (ή και σε κάποια άλλη πόλη), το μυαλό μας συνήθως πάει πρώτα στα μνημεία της ή σε ιστορικά γεγονότα, που συνέβησαν και έχουν σχέση με αυτήν. Σπανιότερα ο νους θα σκεφτεί τους ανθρώπους της πόλης, τους Θεσσαλονικείς, αυτούς δηλαδή, που έχτισαν τα μνημεία, που δημιούργησαν τα ιστορικά γεγονότα ή οι ζωές τους επηρεάστηκαν άμεσα από αυτά. Το βιβλίο της σημερινής ανάρτησης εστιάζει στους απλούς πολίτες της Θεσσαλονίκης, οι οποίοι αποτελούσαν (και αποτελούν) τμήμα αυτής της πόλης, κομμάτι του παρελθόντος και του μέλλοντος του τόπου.

Η έκδοση είναι άριστη. Σκληρό εξώφυλλο μοντέρνας αισθητικής. Στο οπισθόφυλλο μια φωτογραφία από τον Μεσοπόλεμο από τη ΔΕΘ, όπου μια παρέα παίζει στα συγκρουόμενα αυτοκίνητα! Χρησιμοποιήθηκε χαρτί Sappi Magno Satin των 170gr. Οι φωτογραφίες σε εξαιρετική ποιότητα και ανάλυση. Κείμενα ευανάγνωστα. Το βιβλίο το επιμελήθηκαν η Ευδοξία Ράδη και ο Ηρακλής Παπαϊωάννου, ενώ τον σχεδιασμό του βιβλίου ανέλαβε ο Άρις Γεωργίου και η Ελένη Τσιτσιμπίκου. Συγκινητική η αφιέρωση του βιβλίου στον Ντίνο Χριστιανόπουλο, που «μας έμαθε ότι η αγάπη για την πόλη μπορεί να είναι βαθιά και ανιδιοτελής». Προλογικά σημειώματα από τον Σταύρο Ανδρεάδη (προέδρου της Πολιτιστικής Εταιρείας Επιχειρηματιών Βορείου Ελλάδος) και τον Ηρακλή Παπαϊωάννου (του οποίου το σημείωμα είναι στη μνήμη της Χρύσας Νικολέρη, μίας από τις σημαντικότερες φωτογράφους, που έβγαλε η πόλη μας και η οποία έφυγε από τη ζωή τον Αύγουστο, που μας πέρασε). Δίγλωσση έκδοση (ελληνικά-αγγλικά). Βιβλίο κόσμημα πραγματικό, στολίδι τόσο για την ύλη του, όσο και για την όψη του. Από τις ομορφότερες δουλειές της ΠΕΕΒΕ.

Το λεύκωμα περιέχει φωτογραφίες, οι οποίες χρονικά κινούνται στον 20ο αιώνα, από το 1901 η παλαιότερη έως το 2000 οι νεώτερες. Φωτογράφοι πολλοί, άλλοι επώνυμοι, άλλοι ανώνυμοι, μερικοί άγνωστοι. Από τους επώνυμους προσωπικά μένω στα ονόματα των Λιόντα, Λυκίδη, Boissonnas, Γεωργίου, Νιοκλέρη, Τσιούμα, Αβραμίδη, επειδή έχω δει έργο τους, χωρίς αυτό να σημαίνει ότι οι υπόλοιποι δεν είναι άξιοι. Για τη συλλογή των φωτογραφιών συνεργάστηκαν οι συντελεστές του βιβλίου με δημόσιους και ιδιωτικούς φορείς, συλλέκτες, ενώ αρκετές αποτελούν κομμάτι οικογενειακών αρχείων.

Σε κάθε φωτογραφία υπάρχει υπότιτλος με το θέμα, το όνομα του φωτογράφου (αν είναι γνωστό) και η συλλογή στην οποία βρίσκεται αυτή η φωτογραφία. Σε κάποια σημεία του βιβλίου παρεμβαίνουν για σχολιασμό γνωστές πένες της πόλης μας, όπως ο Γιώργος Αναστασιάδης, ο Γιάννης Επαμεινώνδας, ο Γιώργος Μουμουζιάς, η Σοφία Νικολαΐδου, ο Σάκης Σερέφας, ο Γιώργος Σκαμπαρδώνης και ο Περικλής Σφυρίδης. Υπάρχουν επίσης και τρία κείμενα στο βιβλίο, ένα του Σερέφα για τη δεκαετία 1912-1922, ένα του Γεωργίου για την Πλατεία Μακεδονομάχων (βρίσκεται μπροστά στην Αχειροποίητο, για όσους δεν τη γνωρίζουν) και ένα της Νικολαΐδου.

Όλες οι φωτογραφίες έχουν για επίκεντρο τον άνθρωπο. Νεαρό ή ηλικιωμένο, χαρούμενο ή λυπημένο, ο Θεσσαλονικέας είναι μέρος του παρελθόντος αυτής της πόλης, ίσως το πιο σημαντικό κομμάτι αυτού. Ζει τις αλλαγές των εποχών, βιώνει τις εξελίξεις, είναι Χριστιανός, Εβραίος, Μουσουλμάνος. Σε μερικές φωτογραφίες ποζάρει στο φακό, σε κάποιες άλλες είναι το θέμα του φωτογράφου χωρίς να το ξέρει. Καταγράφονται ανέμελες στιγμές, καθημερινότητα, αλλά και σπουδαία γεγονότα, που σφράγισαν την εξέλιξη της πόλης μας. Μοναδική μου ένσταση η τεκμηρίωση της φωτογραφίας στη σελίδα 83.

Είναι πάρα πολλές οι φωτογραφίες, στις οποίες έμεινα για ώρα να τις χαζεύω και θα ήταν κουραστικό να τις αναφέρω στην ανάρτηση. Θέλω όμως να σταθώ στις σελίδες 52-53, με δύο φωτογραφίες από το 1923, αμφότερες τραβηγμένες στο λιμάνι της πόλης μας, στη μία έχουμε τους Τούρκους να επιβιβάζονται στα πλοία για να φύγουν προς τη Μικρά Ασία και στην διπλανή έχουμε τους Έλληνες πρόσφυγες με τα μπαγάζια τους, που μόλις έφτασαν στην πόλη μας. Επίσης στις σελίδες 94-95, όπου επιλέχτηκαν να μπούνε μαζί δύο φωτογραφίες, που τις χωρίζουν χρονικά λίγοι μήνες, αλλά αποτελούν κομμάτια του Εμφυλίου Πολέμου, καθώς στην πρώτη έχουμε εορτασμό κατά την ΕΑΜοκρατία στη Θεσσαλονίκη και στη δεύτερη έχουμε πανηγυρισμούς για την επίσκεψη του Αρχιεπισκόπου (και Αντιβασιλέα τότε) Δαμασκηνού. Τρομερά σημαντικές οι φωτογραφίες από τη σελίδα 87 έως 93, οι οποίες κινούνται χρονικά στην περίοδο της Κατοχής. Γενικά το λεύκωμα διηγείται τις σημαντικότερες στιγμές της ιστορίας της Θεσσαλονίκης, φτάνοντας έως το σήμερα. Δεν ξέρω αν τυχαία επιλέχτηκε για τελευταία φωτογραφία ένα έργο του Ingo Dünnebier από το 1990 και το Αεροδρόμιο της πόλης μας, όπου Θεσσαλονικείς βαδίζουν σε μια ομιχλώδη μέρα προς το αεροπλάνο της Lufthansa, που τους περιμένει για να τους μεταφέρει στη Γερμανία…

Βρήκα το βιβλίο εξαιρετικό. Είναι ένα μοναδικό αποτέλεσμα συνεργασίας πολλών αξιόλογων ανθρώπων, το οποίο θα κληρονομηθεί στις επόμενες γενιές Θεσσαλονικέων. Βγήκε σε πολύ μικρό τιράζ (μόλις 800 βιβλία), οπότε σας συμβουλεύω να το αποκτήσετε σύντομα. Για την ποιότητα έκδοσης και το υλικό του, η τιμή του κρίνεται ως πάρα πολύ καλή.

 

Σχολιάστε

Filed under Συγγραφείς, ΣΥΛΛΟΓΙΚΟ ΕΡΓΟ

2000 σελίδες για την ιστορία της Θεσσαλονίκης (και όχι μόνο) στον 20ο αιώνα

 

ΓΕΝΙΚΑ ΣΤΟΙΧΕΙΑ ΒΙΒΛΙΩΝ

Τίτλος: Θεσσαλονίκη…εν θερμώ

Συγγραφέας: Απόστολος Παπαγιαννόπουλος

Έκδοση: Μαλλιάρης (2009)

ISBN: 978-960-457-231-1 (Α’ Τόμος), 978-960-457-239-7 (Β’ Τόμος), 978-960-457-246-5 (Γ’ Τόμος)

Τιμή: Περίπου €45

ΠΑΡΟΥΣΙΑΣΗ ΒΙΒΛΙΩΝ

Η σημερινή ανάρτηση θα ασχοληθεί με το πολύ σημαντικό έργο του Απόστολου Παπαγιαννόπουλου σχετικά με την ιστορία της Θεσσαλονίκης κατά τον 20ο αιώνα. Το τρίτομο αυτό έργο νομίζω ότι δεν πρέπει να λείπει από καμία βιβλιοθήκη Θεσσαλονικέα, ειδικά τώρα, που η τιμή του έχει πέσει πάρα πολύ.

Η έκδοση των τριών βιβλίων είναι πάρα πολύ καλή. Πάρα πολλές φωτογραφίες, μερικές εξ αυτών ιδιαίτερα σημαντικές, ίσως και σπάνιες. Πέρα από τις εικόνες, που υπάρχουν στις σελίδες του βιβλίου, στο τέλος υπάρχει και ένα ξεχωριστό παράρτημα με φωτογραφικό υλικό. Στο κάτω μέρος πολλών σελίδων υπάρχουν σημειώσεις και βιβλιογραφικά στοιχεία. Στο τέλος του Γ’ Τόμου υπάρχει συγκεντρωμένη όλη η πλουσιότατη βιβλιογραφία καθώς και ευρετήριο όρων και ονομάτων (83 σελίδες!)

Πάνω από 2000 σελίδες είναι το έργο αυτό, το οποίο ακολουθεί την ιστορία της πόλης μέσα από τις εξελίξεις στην Ελλάδα αλλά και στο εξωτερικό, δείχνοντας τον τρόπο, που διάφορα γεγονότα επηρέαζαν τη Θεσσαλονίκη. Ο Παπαγιαννόπουλος δεν περιορίζεται να αναδείξει την τοπική ιστορία μόνο, αλλά την εντάσσει μέσα στο παγκόσμιο γίγνεσθαι (πχ στα κεφάλαια των Παγκόσμιων Πολέμων ή σχετικά με το Μακεδονικό ζήτημα κτλ). Καθώς τα βιβλία απευθύνονται σε αναγνώστες, που απλά αγαπούν την πόλη και την ιστορία της, ακολουθεί γλώσσα και ύφος κατανοητά από όλους, χωρίς να λαϊκίζει ή να υπεραπλουστεύει τα πράγματα.

Οι τρεις τόμοι ακολουθούν τη χρονολογική σειρά των γεγονότων και χωρίζονται θεματικά ως εξής:

  • Ο Α’ Τόμος ξεκινάει από τον 19ο αιώνα, μιλάει για τους Βαλκανικούς Πολέμους, τον Α’ Παγκόσμιο Πόλεμο και την εποχή του Μεσοπολέμου.
  • Ο Β’ Τόμος ξεκινάει με τον Β’ Παγκόσμιο Πόλεμο, μιλάει για τον Εμφύλιο και τα πρώτα μεταπολεμικά χρόνια έως την πολιτική κρίση του 1963 και των επόμενων χρόνων
  • Ο Γ’ Τόμος ξεκινάει από την Δικτατορία του 1967 και μιλάει για την Μεταπολίτευση φτάνοντας έως το 2007.

Το υλικό, που υπάρχει στο βιβλίο είναι ατέλειωτο. Με σωστή ταξινόμησή του, ο αναγνώστης μπορεί να διαβάζει τμηματικά τα κομμάτια, που αυτός θέλει. Τουλάχιστον έτσι το διάβασα εγώ (και ακόμη το διαβάζω). Βέβαια μπορεί ίσως κάποιος και να προσπαθήσει να το διαβάσει όπως ένα λογοτεχνικό βιβλίο, δεν το δοκίμασα, αλλά δεν το θεωρώ και αδύνατο.

Ο Παπαγιαννόπουλος προσπαθεί και νομίζω σε μεγάλο βαθμό επιτυγχάνει να είναι όσο το δυνατόν πιο αντικειμενικός στην παρουσίαση της ιστορίας, πράγμα ιδιαίτερα δύσκολο. Επίσης δεν προσπαθεί απλά να αναφέρει τα γεγονότα, αλλά θέλει να εμβαθύνει στα αίτια, ενώ δεν κρύβει ονόματα, ούτε φοβάται να αποδώσει ευθύνες. Αυτό έχει μεγάλη σημασία, ειδικά αν σκεφτεί κάποιος ότι στο βιβλίο του μιλάει και για πρόσφατα γεγονότα, τα οποία ακόμη ίσως θα μπορούσε κάποιος να πει ότι είναι νωρίς για να τα κρίνει η Ιστορία.

Προσωπικά βρήκα το τρίτομο έργο στο σύνολό του εξαιρετικό. Το να γράψω αναλυτικά για το κάθε κεφάλαιο πιστεύω θα κούραζε εσάς, που διαβάζετε αυτήν την ανάρτηση. Τα βιβλία νομίζω έχουν τα πάντα, μικρά και μεγάλα γεγονότα. Πιστεύω πως το έργο αυτό έχει αδικηθεί, καθώς δεν ξέρω πολλά έργα με τόση πληρότητα. Θλίβομαι όταν βλέπω αυτήν την έκδοση σε παζάρια βιβλίου και είναι από τους βασικούς λόγους να επισκεφθείτε ένα τέτοιο για να το πάρετε σε αστεία τιμή. Αν θέλετε έναν μπούσουλα για να ξεκινήσετε το ταξίδι στη σύγχρονη ιστορία της πόλης μας, δεν πιστεύω πως υπάρχει καλύτερο βιβλίο από το τρίτομο αυτό έργο.

 

1 σχόλιο

Filed under ΠΑΠΑΓΙΑΝΝΟΠΟΥΛΟΣ, Απόστολος, Συγγραφείς

Μια ιστορική αναδρομή σε γνωστά και άγνωστα γεγονότα της Θεσσαλονίκης κατά τον 20ο αιώνα.

Σάρωση_20170525

ΓΕΝΙΚΑ ΣΤΟΙΧΕΙΑ ΒΙΒΛΙΟΥ

Τίτλος: Θεσσαλονίκη, πατρίδα χωρίς σύνορα

Συγγραφέας: Φαίδων Γιαγκιόζης

Έκδοση: Μαλλιάρης (2009)

ISBN: 978-960-457-267-0

Τιμή: Περίπου €24

ΠΑΡΟΥΣΙΑΣΗ ΒΙΒΛΙΟΥ

Ένα ακόμη βιβλίο, που μιλάει γενικά για την ιστορία της πόλης μας ρίχνοντας το βάρος του στα γεγονότα του 20ου αιώνα είναι το αντικείμενο της σημερινής ανάρτησης. Συγγραφέας του ένας από τους πιο γνωστούς δημοσιογράφους της πόλης μας, του Φαίδωνα Γιαγκιόζη.

Η έκδοση είναι απλή και όμορφη. Πάρα πολλές οι φωτογραφίες, θα μπορούσε κάποιος να χαρακτηρίσει το βιβλίο ως λεύκωμα. Οι πηγές των φωτογραφιών είναι πάρα πολλές, από αρχεία του συγγραφέα, εφημερίδων, κρατικών και ιδιωτικών φορέων, αθλητικών ομάδων κτλ. Κάποιες από τις φωτογραφίες έχουν ιδιαίτερο ενδιαφέρον, καθώς δύσκολα μπορεί να τις βρει ο αναγνώστης σε άλλα βιβλία. Ευανάγνωστο κείμενο, στο σύνολό της μια καλή δουλειά. Η τιμή του εξωφρενικά ακριβή, αλλά το βιβλίο υπάρχει σε όλα τα παζάρια βιβλίων και στο βιβλιοπωλείο του Μαλλιάρη σε πολύ χαμηλότερη τιμή.

Δημοσιογράφος της παλιάς σχολής ο Γιαγκιόζης, ταξινόμησε με πολύ ωραίο τρόπο το υλικό του, ώστε όλο το βιβλίο να διαβάζεται εύκολα και χωρίς να κουράζει. Στην αρχή υπάρχουν δύο χρονολόγια, το πρώτο με σημαντικά ιστορικά γεγονότα, που συνέβησαν έως τον 20ο αιώνα και το δεύτερο με σημαντικά ιστορικά γεγονότα, που συνέβησαν στον 20ο αιώνα. Όπως είπαμε και πριν, το βιβλίο μιλάει κυρίως για τα όσα έγιναν στον αιώνα, που μας πέρασε. Πέρα από τα γνωστά (Μεγάλη Πυρκαγιά, Κατοχή, Εμφύλιος, έλευση προσφύγων, ΑΠΘ, ΔΕΘ, μνημεία της πόλης κτλ), ο Γιαγκιόζης μιλάει και για λιγότερο γνωστά γεγονότα, στα οποία πρωταγωνίστησε η πόλη μας και τα οποία ο πολύς κόσμος τα αγνοεί, όπως για παράδειγμα τις επισκέψεις του Οικουμενικού Πατριάρχη Αθηναγόρα, του Γάλλου Προέδρου Σαρλ Ντε Γκωλ και του Αμερικανού Προέδρου Λίντον Τζόνσον, το Άσυλο του Παιδιού και τον ΟΑΣΘ (μέρες, που είναι με τις απεργίες έχει ενδιαφέρον η ανάγνωση του κειμένου), τα έργα στον κάμπο της Θεσσαλονίκης ώστε από βάλτος να γίνει μια μεγάλη εύφορη έκταση κα. Μιλάει επίσης για πολλές προσωπικότητες από το χώρο του πνεύματος, τους εμπορίου, της βιομηχανίας και της πολιτικής, που έπαιξαν σημαντικό ρόλο τόσο για την πόλη, όσο και για τη χώρα γενικά.

Σε γενικές γραμμές βρήκα το βιβλίο ενδιαφέρον. Διαβάζεται εύκολα και για κάποιον, που θέλει τώρα να αρχίσει να διαβάζει κάποια πράγματα για το παρελθόν της Θεσσαλονίκης νομίζω είναι ένα καλό βιβλίο. Δεν εμβαθύνει σε γεγονότα και πρόσωπα, αλλά κάνει σύντομες αναφορές. Περισσότερο ενδιαφέρουσες βρήκα τις φωτογραφίες, που το συνοδεύουν.

1 σχόλιο

Filed under ΓΙΑΓΚΙΟΖΗΣ, Φαίδων, Συγγραφείς

Η σύγχρονη Θεσσαλονίκη μέσα από κείμενα 7 λογοτεχνών της

001

ΓΕΝΙΚΑ ΣΤΟΙΧΕΙΑ ΒΙΒΛΙΟΥ

Τίτλος: Η Θεσσαλονίκη του 20ου αιώνα μέσα από το βλέμμα και την γραφή των Γ. Βαφόπουλου, Γ. Ιωάννου, Μ. Αναγνωστάκη, Π. Θασίτη, Π. Ζάννα, Λ. Ζησιάδη, Αλ. Ναρ

Συγγραφέας: Γιώργος Αναστασιάδης

Έκδοση: Κυριακίδη (2017)

ISBN: 978-960-599-193-7

Τιμή: Περίπου €10

ΠΑΡΟΥΣΙΑΣΗ ΒΙΒΛΙΟΥ

Το βιβλίο της σημερινής ανάρτησης παρουσιάστηκε στα πλαίσια της 14ης Διεθνούς Έκθεσης Βιβλίου Θεσσαλονίκης. Θέμα του η εικόνα της πόλης μας μέσα από τα κείμενα 7 ανθρώπων του πνεύματος, που με το έργο τους συνέβαλαν στον εμπλουτισμό της πολιτισμικής της κληρονομιάς.

Η έκδοση είναι απλή και λιτή. Ευανάγνωστο κείμενο, συμπαθητικό εξώφυλλο, στο τέλος υπάρχουν οι πρώτες δημοσιεύσεις των κειμένων. Δεν υπάρχει κάτι, που να ξεχωρίζει ή να ενοχλεί στο μάτι του αναγνώστη.

Ο Γιώργος Αναστασιάδης είναι ένας πολυγραφότατος συγγραφέας-μελετητής της σύγχρονης ιστορίας της πόλης, με πάρα πολλά έργα, αρκετά εκ των οποίων έχουν παρουσιαστεί και στη Vivlioniki. Σε αυτό το βιβλίο επιλέγει κάποια κείμενα των 7 προσωπικοτήτων, στα οποία παρουσιάζεται η Θεσσαλονίκη, όχι η «επίσημη» ιστορία της, αλλά περισσότερο η καθημερινότητά της και το κλίμα, που επικρατούσε και επικρατεί στη Θεσσαλονίκη σε συγκεκριμένες χρονικές στιγμές.

Οι 7 πρέσβεις του πνεύματος είναι οι Γιώργος Βαφόπουλος, Γιώργος Ιωάννου, Μανώλης Αναγνωστάκης, Πάνος Θασίτης, Παύλος Ζάννας, Λεωνίδας Ζησιάδης και Αλμπέρτο Ναρ. Χρονικά έζησαν από τις αρχές περίπου του 20ου αιώνα έως τα τέλη του. Ο κάθε ένας άφησε στον τομέα του σπουδαίο έργο (ποίηση, πεζογραφία, κινηματογράφος). Μέσα από αυτό το έργο, εσκεμμένα ή όχι, παρουσιαζόταν και η ζωή του τόπου μας.

Τα κείμενα έχουν μεν ενδιαφέρον, αν και προσωπικά μου φάνηκε πως δεν έχουν συνάφεια και σωστό δέσιμο. Κάποια έχουν ήδη δημοσιευτεί σε άλλα βιβλία του συγγραφέα ή έχουν παρουσιαστεί μέσα από τις σελίδες του περιοδικού Θεσσαλονικέων Πόλις, οπότε προσωπικά τυχαίνει να τα έχω διαβάσει. Κάποιοι δε από τους συγγραφείς, όπως για παράδειγμα ο Λεωνίδας Ζησιάδης, έχουν στο σύνολο του έργου τους τη Θεσσαλονίκη πρωταγωνίστρια, οπότε στις λίγες σελίδες του βιβλίου αυτού δεν είναι δυνατόν κάποιος να μαζέψει τα σημεία αυτά, που αναφέρονται στη Θεσσαλονίκη του 20ου αιώνα. Προσωπικά βρήκα περισσότερο ενδιαφέρον το κομμάτι, που αναφέρεται στον Πάνο Θασίτη, γιατί έχω διαβάσει τα λιγότερα για αυτόν σε σύγκριση με τους άλλους 6 συγγραφείς.

Ο Αναστασιάδης μάλλον θέλησε να μαζέψει κάποια κείμενά του σε έναν τίτλο. Δεν είναι ότι μου φάνηκε άσχημο το βιβλίο, αλλά ούτε με συνάρπασε. Θα το συνιστούσα μόνο σε κάποιον, που θέλει να έχει μια πρώτη γνωριμία με το έργο αυτών των 7 προσωπικοτήτων, χωρίς βέβαια να είναι και ενδεικτική του έργου τους.

 

Σχολιάστε

Filed under ΑΝΑΣΤΑΣΙΑΔΗΣ, Γιώργος, Συγγραφείς

Επιχρωματισμένες παλιές φωτογραφίες της Θεσσαλονίκης

Σάρωση_20160209

ΓΕΝΙΚΑ ΣΤΟΙΧΕΙΑ ΒΙΒΛΙΟΥ

Τίτλος: Θεσσαλονίκη 23 αιώνες

Συγγραφέας: Θανάσης Νέτας

Έκδοση: Ιδιωτική Έκδοση (1985)

ISBN: –

Τιμή: –

ΠΑΡΟΥΣΙΑΣΗ ΒΙΒΛΙΟΥ

Τα λευκώματα με φωτογραφίες της Θεσσαλονίκης από τα τέλη του 19ου και τις αρχές του 20ου αιώνα είναι πολλά και ιδιαίτερα ενδιαφέροντα. Ειδικά τα τελευταία χρόνια, που παρατηρείται και μία τάση ανακάλυψης του παρελθόντος της πόλης, έχουν βγει μερικές εξαιρετικές δουλειές ποιοτικά. Το βιβλίο της σημερινής ανάρτησης είναι ένα ιδιαίτερο λεύκωμα, που είχε κυκλοφορήσει το 1985, με αφορμή τον εορτασμό των 2300 χρόνων.

Η έκδοση είναι καλή, με εξώφυλλο, που σίγουρα ελκύει το μάτι του αναγνώστη, μοιάζει με μαύρο μάρμαρο, πάνω στο οποίο έχει κολληθεί μια φωτογραφία παλιά με τον Λευκό Πύργο πριν γκρεμιστούν τα τείχη, που τον περιέβαλαν. Το λεύκωμα συνόδευε την ομώνυμη έκθεση, που είχε γίνει στην Αθήνα, στην γκαλερί «F» τον Φεβρουάριο του 1985 και η οποία παρουσίασε τις φωτογραφίες αυτές.

Τον συγγραφέα τον είχα ακουστά κυρίως ως σκηνοθέτη. Στο βιβλίο αυτό ο Νέτας πήρε 40 παλιές φωτογραφίες της πόλης και τις επιχρωμάτισε, παρουσιάζοντας έτσι μια ενδιαφέρουσα εικόνα του παρελθόντος της πόλης μας. Σκοπός του δεν ήταν να φτιάξει τις εικόνες σαν να βγήκαν σήμερα, αλλά σεβόμενος την παλαιότητά τους, χρησιμοποίησε το χρώμα για να μας προσφέρει μια διαφορετική προσέγγιση στην παλιά φωτογραφία. Σε κάποιες η παρέμβαση είναι τέτοια, που μοιάζουν περισσότερο με πίνακες ζωγραφικής. Πολλές τις έχουμε δει σίγουρα στην πρωτότυπη μορφή τους και σε άλλα βιβλία, ενώ κάποιες είναι πιο άγνωστες.

Πέρα από τις εικόνες, το βιβλίο έχει αξία γιατί το προλογίζει ο Γιώργος Ιωάννου, σε ένα από τα τελευταία του κείμενα μάλλον, καθώς πέθανε Φεβρουάριο του 1985. Γράφει δε στον πρόλογο «Ω, ναι, η Θεσσαλονίκη είναι φωτογενής πόλις, η πιο φωτογενής που έχουμε».

Βρήκα το λεύκωμα ενδιαφέρον, καθώς προσεγγίζει τις φωτογραφίες από μια διαφορετική πλευρά, όχι μόνο ως ιστορικά τεκμήρια, αλλά και ως καλλιτεχνικά έργα. Θα το βρείτε μόνο σε παλαιοβιβλιοπωλεία, έχω δει τιμές που κυμαίνονται στα €16 περίπου, νομίζω ότι δεν αξίζει τόσα πολλά, αλλά αν το βρείτε με περίπου €5 αξίζει τον κόπο.

Σχολιάστε

Filed under ΝΕΤΑΣ, Θανάσης, Συγγραφείς

Η Θεσσαλονίκη στη σκιά των πεταλούδων

vivlioniki139

ΓΕΝΙΚΑ ΣΤΟΙΧΕΙΑ ΒΙΒΛΙΟΥ

Τίτλος: Στη σκιά της πεταλούδας

Συγγραφέας: Ισίδωρος Ζουργός

Έκδοση: Πατάκη (2005)

ISBN: 960-16-1498-2

Τιμή: Περίπου €22

ΠΑΡΟΥΣΙΑΣΗ ΒΙΒΛΙΟΥ

Στη σημερινή ανάρτηση θα μιλήσουμε για ένα από τα πιο γνωστά μυθιστορήματα της σύγχρονης ελληνικής λογοτεχνίας των τελευταίων χρόνων. Πρόκειται για το έργο, το οποίο έκανε τον Ζουργό γνωστό στο ευρύτερο κοινό και ο κόσμος αποκαλεί «πεταλούδα» σκέτα.

Η έκδοση είναι απλή και όμορφή, χωρίς φωτογραφίες. Στο τέλος του βιβλίου υπάρχουν κάποιες σημειώσεις, χρήσιμες κατά την ανάγνωση, καθώς και πηγές βιβλιογραφίας, που χρησιμοποίησε ο συγγραφέας. Στο τέλος του βιβλίου επίσης υπάρχει και το σημείωμα του συγγραφέα, στο οποίο περιγράφει αυτός το τι θα ήθελε να πει με το κείμενό του.

Το έργο χωρίζεται σε 5 ευδιάκριτα μέρη. Η Αυλαία μοιάζει με τον πρόλογο ενός κειμένου, τα τρία επόμενα είναι το κύριο θέμα και ο Κομμός-Έξοδος ο επίλογός του. Σε αυτά τα μέρη, τα κεφάλαια δεν χωρίζονται με τίτλους, αλλά επίσης είναι εμφανώς διαχωρισμένα.

Πρόκειται για ένα ιστορικό μυθιστόρημα, το οποίο ξεκινάει στα τέλη του 19ου αιώνα και φτάνει έως τις ημέρες μας. Χώρος κύριας δράσης των γεγονότων, η Μακεδονία και πιο συγκεκριμένα η Δυτική Περιοχή με επίκεντρο την Κοζάνη και το Βελβεντό και φυσικά η Θεσσαλονίκη. Ένας άντρας και μία γυναίκα βρίσκονται τυχαία έγκλειστοι σε ένα ασανσέρ και ξετυλίγεται το παρελθόν των οικογενειών τους.

Η ιστορία εξελίσσεται σε τρία διαφορετικά επίπεδα σε χρόνο και χώρο. Το ένα είναι το σήμερα, όπου ο Μάρκος και η Ελένη βρίσκονται κλεισμένοι σε ανελκυστήρα σημερινής οικοδομής του κέντρου. Το άλλο είναι με επίκεντρο την Κοζάνη και το Βελβεντό, όπου ζει κυρίως ένας κλάδος της οικογένειας της Ελένης. Το τρίτο είναι με επίκεντρο την Θεσσαλονίκη και τα δυτικά της περίχωρα, όπου ζει ένας κλάδος οικογένειας του Μάρκου.

Ο Ζουργός γράφει ότι το βιβλίο του είναι για τους ηττημένους της ζωής. Για αυτούς, που τα όνειρά τους έμειναν στη μέση ίσως, μπορεί από δικά τους λάθη, μπορεί από τις συνθήκες που βίωσαν και από την ιστορία του τόπου και των γύρω ανθρώπων. Οι πάρα πολλοί πρωταγωνιστές του βιβλίου, κουβαλούν το παρελθόν των οικογενειών τους και των τόπων, όπου βιώνουν. Δεν γράφουν ιστορία, ανήκουν στις αναρίθμητες μάζες, που την ζούνε απλά και δεν μπορούν να αντισταθούν στο πέρασμά της, ούτε να τη διαμορφώσουν. Οι ιστορίες, αν και ανεξάρτητες μεταξύ τους, θα συναντηθούν τελικά στο ασανσέρ μιας πολυκατοικίας της Θεσσαλονίκης, ενώ νομίζω ότι υπάρχει και ένα ακόμη σημείο, μια στιγμή κατά την περίοδο της Κατοχής, στο Βελβεντό, όπου μέλη των δύο οικογενειών έρχονται κοντά και ίσως να συναντιούνται.

Η γραφή του είναι σε κάποια σημεία εκπληκτική, με συνεχή ροή, περιγραφές λυρικές, ρεαλιστικές, ωμές όπου χρειάζεται. Ο Ζουργός πλάθει με δεξιοτεχνία τους χαρακτήρες του, χωρίς να προσπαθεί να φτιάξει ιδανικούς ανθρώπους, όλοι τους έχουν λάθη και σωστά, ακόμη και οι χειρότεροι αυτών. Ξεπερνάει δε με ευκολία τα προβλήματα και τους κινδύνους, που έχουν τα ιστορικά μυθιστορήματα, δηλαδή δεν έπιασε ένα ιστορικό βιβλίο να αντιγράψει τα γεγονότα και να κολλήσει τους ήρωές του, αλλά πρόσωπα και ιστορία κολλάνε άψογα, χωρίς να φαίνεται πουθενά, ότι έχουν χρησιμοποιηθεί ιστορικές πηγές. Παρά το ότι ο συγγραφέας λέει ότι οι ήρωες ηττήθηκαν, αναδεικνύεται σε πολλά σημεία το μεγαλείο του ανθρώπου, αυτού, που από το πουθενά βρίσκει δύναμη να συγχωρέσει, να αγαπήσει, να βοηθήσει. Είναι δε τόσοι πολλοί οι βασικοί πρωταγωνιστές, που ο αναγνώστης μοιραία όλο και κάποιον θα βρει να παρομοιάσει με τον εαυτό του.

Η εικόνα της Θεσσαλονίκης, που παρουσιάζεται είναι κυρίως αυτή του Μεσοπολέμου και έπειτα. Νομίζω ότι ο Ζουργός καταφέρνει να την αποδώσει με αρκετή λεπτομέρεια και προσοχή, δίνοντας όχι μόνο τοπογραφικά στοιχεία της πόλης, αλλά και τον αέρα, που επικρατούσε. Κυρίως μιλάμε για την περιοχή του ιστορικού κέντρου, της γειτονιάς γύρω από το Τουρκικό Προξενείο, του Βαρδάρη και της Άνω Πόλης.

Προσωπικά το βιβλίο μου άφησε μια περίεργη εντύπωση. Νιώθω ότι εάν είχε τελειώσει περίπου στη σελίδα 500, θα μπορούσα να το συγκρίνω με την Μεγάλη Πλατεία του Μπακόλα. Άλλωστε κάποιοι από τους ήρωες του Ζουργού μπορεί να συναντήθηκαν με αυτούς του Μπακόλα. Ο συγγραφέας όμως επιλέγει να προχωρήσει μέχρι σήμερα και το περίεργο είναι ότι το χρονικό διάστημα, που αυτός έζησε και περιγράφει, είναι το πιο αδύναμο για μένα. Το τέλος του επίσης δεν με εντυπωσίασε. Σε γενικές γραμμές σίγουρα μου άρεσε, αλλά πιστεύω ότι το τέλος, επειδή αφήνει και την τελική γεύση στον αναγνώστη, αδικεί το υπόλοιπο κείμενο, το οποίο ακουμπάει τον χαρακτηρισμό του αριστουργήματος. Σίγουρα όμως αξίζει να διαβαστεί.

2 Σχόλια

Filed under ΖΟΥΡΓΟΣ, Ισίδωρος, Συγγραφείς

Μια κουβέντα με τον Πάνο Θεοδωρίδη, για τον 20ο αιώνα στην Θεσσαλονίκη και αλλού

vivlioniki108

ΓΕΝΙΚΑ ΣΤΟΙΧΕΙΑ ΒΙΒΛΙΟΥ

Τίτλος: Θεσσαλονίκη, διήγηση ενός αιώνα ή ο νόμος ανατολικά του Πέκος

Συγγραφέας: Πάνος Θεοδωρίδης

Έκδοση: Θύραθεν (2013)

ISBN: 978-960-8097-95-7

Τιμή: Περίπου €14

ΠΑΡΟΥΣΙΑΣΗ ΒΙΒΛΙΟΥ

Τα τελευταία χρόνια, πολλά ιστορικά βιβλία κυκλοφόρησαν σχετικά με την Θεσσαλονίκη. Ένα τέτοιο, σε μια πιο «εναλλακτική» φόρμα, είναι και αυτό, για το οποίο θα μιλήσουμε σήμερα. Πρόκειται για ένα έργο του Πάνου Θεοδωρίδη, γνωστού κυρίως από την αρθρογραφία του και τις τηλεοπτικές του εμφανίσεις.

Η έκδοση είναι όμορφη, με ωραίο χάρτινο εξώφυλλο. Υπάρχουν κάποιες ενδιαφέρουσες φωτογραφίες στο μέσο του βιβλίου. Δεν αναφέρονται βιβλιογραφικά στοιχεία.

Ο τίτλος του βιβλίου είναι αρκετά ακριβής σε σχέση με το περιεχόμενο του βιβλίου. Αν και το βιβλίο έχει πάρα πολλά ιστορικά στοιχεία, αν και έχει αναφορές σε ιστορικά πρόσωπα και γεγονότα, εν τούτοις δεν είναι καθαρά ιστορικό, όπως τουλάχιστον έχουμε συνηθίσει τέτοια έργα. Πρόκειται για μία σειρά πολλών, μικρών διηγήσεων, σχετικά με συμβάντα, πρόσωπα, λεγόμενα του παρελθόντος. Το βιβλίο αυτό διαβάζεται, δεν μελετάται. Δεν υπάρχουν οι βαθιές αναλύσεις και δεν είναι αυτός ο σκοπός του βιβλίου.

Σύντομες, κοφτές διηγήσεις, όχι πάντα με επίκεντρο την Θεσσαλονίκη, αν και η πόλη εμφανίζεται πολύ συχνά σε αυτές. Θα μπορούσα να χαρακτηρίσω το βιβλίο ως μια «κουβέντα», ακούει ο αναγνώστης τον συγγραφέα να του μεταφέρει ειδήσεις μιας άλλης εποχής. Το ενδιαφέρον του βιβλίου για μένα, είναι ότι πέρα από την ιδιαίτερη φόρμα του, ασχολείται παράλληλα με τις εξελίξεις στην πόλη, αλλά και στον κόσμο ολόκληρο. Μπαίνει δηλαδή το παρελθόν της πόλης απέναντι από αυτό της παγκόσμιας ιστορίας και μπορεί ο αναγνώστης να δει αν και πόσο οι παγκόσμιες εξελίξεις επηρέαζαν την πόλη μας.

Αξίζει επίσης να διαβαστεί το επίμετρο, όπου πλέον μιλάει ο Θεοδωρίδης και όχι τα γεγονότα του βιβλίου. Στην τελευταία σελίδα, στο βιογραφικό σημείωμα, το μάτι του αναγνώστη ίσως πέσει στο ότι προεξοφλεί ο Θεοδωρίδης την χρονιά θανάτου του, το 2016. Εύχομαι να διαψευσθεί πανηγυρικά.

Σχολιάστε

Filed under ΘΕΟΔΩΡΙΔΗΣ, Πάνος, Συγγραφείς

Στοιχεία για την μεταπολεμική αρχιτεκτονική της Θεσσαλονίκης

vivlioniki105

ΓΕΝΙΚΑ ΣΤΟΙΧΕΙΑ ΒΙΒΛΙΟΥ

Τίτλος: Αρχιτεκτονική και πολεοδομία στη μεταπολεμική Θεσσαλονίκη

Συγγραφέας: Νίκος Καλογήρου

Έκδοση: Μπαρμπουνάκης (1991)

ISBN: 960-267-151-3

Τιμή: Περίπου €20

ΠΑΡΟΥΣΙΑΣΗ ΒΙΒΛΙΟΥ

Σχετικά με την αρχιτεκτονική της σύγχρονης Θεσσαλονίκης, λίγα πράγματα έχουν κυκλοφορήσει σε βιβλία και γενικά το θέμα φαίνεται να μην ενδιαφέρει τους περισσότερους, καθώς έχουν συνδυάσει την σύγχρονη αρχιτεκτονική, με την αντιπαροχή, την καταστροφή μνημείων και την έντονη αστικοποίηση της Θεσσαλονίκης. Αναμφίβολα όμως, υπάρχουν αρκετά δείγματα κτιρίων, τα οποία αξίζει να μην μπούνε στο γενικό τσουβάλιασμα. Το βιβλίο, για το οποίο θα μιλήσουμε σήμερα, ασχολείται με την εξέλιξη της αρχιτεκτονικής και της πολεοδομίας στην πόλη, μετά τον Β’ Παγκόσμιο Πόλεμο.

Η έκδοση είναι απλή και λιτή, χωρίς κάτι το ιδιαίτερο, πέρα από το πλαστικοποιημένο εξώφυλλο. Υπάρχουν αρκετές φωτογραφίες, ενώ αυτό, που αξίζει να σημειωθεί, είναι πως είναι δίγλωσση έκδοση (ελληνικά-αγγλικά). Άλλο πράγμα, που μου έκανε εντύπωση, είναι ότι δεν αναγράφεται στο βιβλίο, η χρονιά έκδοσής του, ούτε το ISBN του βιβλίου, τα οποία βρήκα μετά από αναζήτηση στο διαδίκτυο. Το βιβλίο μπορείτε να το βρείτε σε πολλά παζάρια, σε πολύ χαμηλότερη τιμή, εγώ το βρήκα στα €6.

Είχα την τύχη να πάω στο σπίτι του Νίκου Καλογήρου, το οποίο βρίσκεται στην Άνω Πόλη, στα πλαίσια του Open House 2014 και μπορώ να σας διαβεβαιώσω, ότι πρόκειται για ένα έργο τέχνης στο εσωτερικό του.

Υπάρχουν 5 κεφάλαια στο βιβλίο και ένα τελευταίο με τα συμπεράσματα της έρευνας. Σε αυτά περιγράφονται οι αλλαγές των τάσεων στην αρχιτεκτονική λογική της πόλης, καθώς και πολεοδομικές λεπτομέρειες, που έπαιξαν τον ρόλο τους στη διαμόρφωση του σύγχρονου αστικού τοπίου.

Οφείλω να ομολογήσω, ότι από ένα σημείο και έπειτα το παράτησα το βιβλίο και ,ασχολήθηκα μόνο με τις πολλές φωτογραφίες που έχει ή έψαξα κάποια γενικά στοιχεία, για κάποια σύγχρονα κτίρια στην πόλη, όπως π.χ. ο Πύργος του ΟΤΕ στην Έκθεση. Επίσης ενδιαφέρον είχε η άποψη του συγγραφέα για το Βυζαντινό Μουσείο και το Νέο Δημαρχείο, καθώς αυτή γράφεται πολλά χρόνια πριν την ολοκλήρωσή τους. Το βιβλίο απευθύνεται σε άτομα, που έχουν ειδικές γνώσεις με την αρχιτεκτονική, χρησιμοποιώντας εξειδικευμένο λεξιλόγιο και φρασεολογία.

Δεν μπορώ να έχω άποψη για το αν είναι καλό ή κακό βιβλίο, ούτε μπορώ να πω αν μου άρεσε κάτι, το οποίο δεν έχω καταλάβει. Κάποιος με τις κατάλληλες γνώσεις, σίγουρα θα μπορεί να έχει πιο εμπεριστατωμένη άποψη για αυτό το έργο. Οι φωτογραφίες του είναι ενδιαφέρουσες και αν κάποιος θέλει γενικά στοιχεία για κάποια σύγχρονα κτίρια της πόλης μας, μπορεί να τα βρει στο κείμενο. Αν ο αναγνώστης δεν έχει τις απαιτούμενες γνώσεις, μπορεί να διαβάσει το βιβλίο του Βασίλη Κολώνα για την αρχιτεκτονική της πόλης κατά τον 20ο αιώνα, το οποίο μου φάνηκε πιο κατανοητό.

Σχολιάστε

Filed under ΚΑΛΟΓΗΡΟΥ, Νίκος, Συγγραφείς