Tag Archives: μυστήρια

Ένα «ταραντινικό» μυθιστόρημα μυστηρίου με πολύ αίμα, βία και σεξ

Σάρωση_20160503

ΓΕΝΙΚΑ ΣΤΟΙΧΕΙΑ ΒΙΒΛΙΟΥ

Τίτλος: Οι σφαίρες θα’χουν τ’όνομά σου αγαπημένη

Συγγραφέας: Γιάννης Τσιτσίμης

Έκδοση: Το τραμ (2000)

ISBN: –

Τιμή: Περίπου €10

ΠΑΡΟΥΣΙΑΣΗ ΒΙΒΛΙΟΥ

Η σημερινή ανάρτηση αφορά ένα βιβλίο περιπέτειας και μυστηρίου, θεματολογία σπάνια για βιβλία, που έχουν να κάνουν ως έναν βαθμό με την πόλη μας. Μας έρχεται από το 2000 και από τις εκδόσεις «Το τραμ», που έχουν συνδέσει το όνομά τους με μια σπουδαία λογοτεχνική μορφή της πόλης μας, τον Γιώργο Κάτο. Συγγραφέας του ο Γιάννης Τσιτσίμης και αυτό είναι το πρώτο του έργο, που παρουσιάζεται από τη Vivlioniki.

Η έκδοση είναι μέτρια προς κακή. Κεραμιδί χάρτινο εξώφυλλο, πολλά ορθογραφικά λάθη, σαν να μην κοίταξε κανείς το πρωτότυπο και έτσι όπως έστειλε το γραπτό ο συγγραφέας, έτσι τυπώθηκε. Πυκνογραμμένο κείμενο, ίσως άξιζε μία καλύτερη έκδοση. Από την άλλη βέβαια, το γεγονός ότι κυκλοφόρησε από «Το τραμ» το κάνει σημαντικό.

Η υπόθεση έχει να κάνει με την προσπάθεια μίας ομάδας να βρει ένα αρχαίο σκήπτρο, το οποίο είχαν αφήσει κατά την υποχώρησή τους οι Πέρσες μέσα σε κάποιο ορυχείο στο όρος Παγγαίο. Πρωταγωνιστής του βιβλίου ο Τζόνυ Μπ., δημοσιογράφος free lancer με μάλλον αποτυχημένη καριέρα, μπλέκεται ένα μοιραίο βράδυ σε μια συμμορία αρχαιοκαπήλων. Φυσικά στο έργο υπάρχει η μοιραία γυναίκα, όμορφη, σέξι, ικανή για τα πάντα, η Μαριτίνα. Αυτή κινεί ως έναν βαθμό τα νήματα και αποτελεί καταλύτη για πολλές εξελίξεις.

Όπως είπαμε και πριν, το βιβλίο έχει να κάνει με περιπέτεια και μυστήριο. Στον πρώτο τομέα υπάρχει μπόλικη βία στο έργο, σκηνές κινηματογραφικές, που κάπως θα θύμιζαν (σε λογικά πάντα πλαίσια…) σκηνές του Kill Bill του Ταραντίνο. Στον δεύτερο τομέα η υπόθεση μας ταξιδεύει χρονικά σε διάφορες στιγμές της ιστορίας, από τους Περσικούς Πολέμους έως τον Β’ Παγκόσμιο Πόλεμο, τον Εμφύλιο και φυσικά το σήμερα. Δεν υπάρχουν γρίφοι, αλλά η υπόθεση ξετυλίγεται σιγά σιγά και συνεχώς μαθαίνουμε νέα στοιχεία.

Στο κείμενο κυριαρχεί η αφήγηση, οι διάλογοι είναι καλούτσικα δουλεμένοι και δίδεται ως ένα αρκετά ικανοποιητικό βαθμό το περιβάλλον, που θέλει ο συγγραφέας. Για μυθιστόρημα οι χαρακτήρες όπως περιγράφονται είναι ικανοποιητικοί, ίσως περισσότερο θα ταίριαζαν για μία αμερικάνικη πόλη, παρά για τη Θεσσαλονίκη, αλλά αυτό δεν έχει στην τελική και τόση σημασία. Η περιγραφή του Berlin, του γνωστού μπαρ στη Χρυσοστόμου Σμύρνης είναι ίσως λίγο ακραία, αλλά όπως είπαμε και πριν, μιλάμε για μυθιστόρημα. Ο Τσιτσίμης χρησιμοποιεί ένα λογοτεχνικό εργαλείο, την παρουσίαση των πρωταγωνιστών στον αναγνώστη με τη μορφή ομολογίας. Το τέλος είναι καθαρά βγαλμένο από αμερικάνικη ταινία.

Νομίζω πως ο Τσιτσίμης έχει στο νου του περισσότερο το σινεμά, παρά το βιβλίο, πιστεύω δηλαδή πως ήθελε μάλλον να γράψει σενάριο ταινίας, παρά πεζογράφημα. Υπάρχει σε πολλά σημεία η ζωντάνια του κινηματογράφου, αλλά επίσης σε σημεία η υπόθεση χωλαίνει και κάνει κοιλιά η αφήγηση. Η ακραία βία, το μπόλικο σεξ, η αθυροστομία και τα ακραία συναισθήματα φτιάχνουν ένα περιβάλλον «ταραντινικό».

Η Θεσσαλονίκη στο βιβλίο είναι μία πόλη σκοτεινή, όπου το έγκλημα παραφυλάει σε κάθε γωνιά της, στα μπαρ της, στο λιμάνι, στις γειτονιές και στο κέντρο της. Υπάρχουν κάποιες τοπογραφικές αναφορές, αν και ποιο σπουδαίες βρίσκω αυτές για το Berlin.

Δεν μπορώ να πω ότι το βιβλίο με απογοήτευσε πλήρως, αλλά ούτε το ευχαριστήθηκα. Σαν ιδέα είναι πρωτότυπη και ο Τσιτσίμης καταπιάνεται με ένα είδος λογοτεχνίας, που δεν έχει ιδιαίτερη πέραση μεταξύ των Ελλήνων συγγραφέων. Υπάρχουν σημεία, που με κρατούσε σε αγωνία και κάποια άλλα, που μου φάνηκαν παγερά αδιάφορα. Δεν θα κάτσω να κρίνω για την αληθοφάνεια του κειμένου, μυθιστόρημα άλλωστε γράφει ο συγγραφέας. Ίσως να με επηρέασε η προχειρότητα της έκδοσης, ίσως ότι το βιβλίο «αμερικανοφέρνει» σε κάποια σημεία. Αξίζει πιστεύω την προσοχή σας, ειδικά αν σας αρέσουν τα βιβλία με μπόλικη βία και σεξ. Πιστεύω ότι δεν αξίζει πάντως τα €10.

Advertisements

Σχολιάστε

Filed under Συγγραφείς, ΤΣΙΤΣΙΜΗΣ, Γιάννης

Τα μυστήρια και τα μυστικά της Θεσσαλονίκης

vivlioniki012

ΓΕΝΙΚΑ ΣΤΟΙΧΕΙΑ ΒΙΒΛΙΟΥ

Τίτλος: Η μυστική ιστορία της Θεσσαλονίκης

Συγγραφέας: Μάριος Μαρίνος Χαραλάμπους

Έκδοση: Αρχέτυπο (2002)

ISBN: 960-7928-49-0

Τιμή: Περίπου €21

ΠΑΡΟΥΣΙΑΣΗ ΒΙΒΛΙΟΥ

Πριν λίγο καιρό είχαμε μιλήσει μέσα από την Vivlioniki για ένα βιβλίο του Ευάγγελου Χεκίμογλου, σχετικά με άγνωστες πτυχές της Θεσσαλονίκης. Το βιβλίο είχε τίτλο «Τα μυστήρια της Θεσσαλονίκης«. Την ίδια περίπου περίοδο, ένας άλλος συγγραφέας, ο Μάριος Μαρίνος Χαραλάμπους, καταπιάνεται με το ίδιο θέμα, με μυστικά δηλαδή που κρύβει η πόλη, μέσα από την ζωή της κατά τους αιώνες. Το βιβλίο αυτό έμελλε να είναι από τα πιο ενδιαφέροντα που έχουν γραφτεί για την Θεσσαλονίκη.

Η έκδοση είναι απλή, καλή στο σύνολό της. Η βιβλιογραφία δεν είναι μαζεμένη κάπου, αλλά διασκορπισμένη μεταξύ σημειώσεων στο τέλος κάποιων κεφαλαίων, δεν υπάρχει ευρετήριο όρων και ονομάτων, ενώ στο τέλος υπάρχουν κάποιες φωτογραφίες από το προσωπικό αρχείο του συγγραφέα. Επίσης στο τέλος υπάρχει και μία συνέντευξη του συγγραφέα, η οποία νομίζω καλό θα ήταν ο αναγνώστης να την διαβάσει πριν ασχοληθεί με το υπόλοιπο κείμενο, είναι η καλύτερη μορφή προλόγου, σχετικά με το τι πρόκειται να διαβάσει έπειτα.

Το κυρίως μέρος του βιβλίου αποτελείται από 20 κεφάλαια, τα οποία έχουν ποικίλη θεματολογία. Άλλα μικρότερα και άλλα μεγαλύτερα, αναφέρονται σε πράγματα που σπάνια μπορεί κάποιος να διαβάσει σε άλλα βιβλία, αλλά έχουν τρομερό ενδιαφέρον, καθώς ακροβατούν στο όριο μεταξύ μύθου και αλήθειας.

Το 1ο κεφάλαιο εξετάζει τοπογραφικά στοιχεία της πόλης, ερευνώντας την κλίση της πόλης και προσπαθώντας να δώσει μια εικόνα της πόλης στα πρώτα της χρόνια. Αναφέρεται σε χειμάρρους και μικρά ποτάμια τα οποία βρίσκονταν μέσα στην πόλη, κάνει λόγο για το Ελληνιστικό Θρησκευτικό κέντρο της Θεσσαλονίκης κα. Στο τέλος του κεφαλαίου, αναφέρεται και στην έλλειψη σεβασμού των Θεσσαλονικέων απέναντι στο παρελθόν της πόλης, δίνοντας πολλά παραδείγματα καταπάτησης αρχαιοτήτων, κατά την διάρκεια της ανοικοδόμησης της πόλης κατά τα σύγχρονα χρόνια. Στο τέλος του κεφαλαίου αυτού, υπάρχουν πολλές σημειώσεις και μια σύντομη βιβλιογραφία.

Το 2ο κεφάλαιο αφιερώνεται κυρίως στην γνωστή οικογένεια των Άμποτ, οι οποίοι άφησαν το στίγμα τους στα 150 περίπου χρόνια που δραστηριοποιήθηκαν στην πόλη. Ένα μικρό μέρος του κεφαλαίου αναφέρεται και στο Ουρεντζίκ, το σημερινό Ρεντζίκι, περιοχή όπου πολλοί πρόξενοι της πόλης είχαν χτίσει τις επαύλεις τους για να μένουν.

Το 3ο κεφάλαιο είναι μια επιστολή του συγγραφέα στο περιοδικό Close Up, το οποίο το 2000 είχε κάνει ένα αφιέρωμα στους Άμποτ και ο συγγραφέας στέλνει γράμμα με τις διορθώσεις και τις παρατηρήσεις του.

Το 4ο κεφάλαιο μιλάει για την τεχνοτροπία Art Nouveau, χωρίς να έχει άμεση σχέση με την Θεσσαλονίκη, αν εξαιρέσει κανείς ότι υπάρχουν κτίρια στην πόλη επηρεασμένα από αυτό το στιλ.

Το 5ο κεφάλαιο δεν έχω καταλάβει την σημασία του, μιλάει γενικά για πράγματα και τομείς με τους οποίους ασχολήθηκε ο συγγραφέας, ενώ επίσης παρουσιάζει θεματολογία του υλικού των παρουσιάσεών του.

Το 6ο κεφάλαιο μιλάει για την υπόγεια σήραγγα, η οποία κατά τον συγγραφέα εκτείνονταν από την οδό Μπαλταδώρου μέχρι τον ναό των 12 Αποστόλων.

Το 7ο κεφάλαιο αφιερώνεται στον σιδηρόδρομο της Θεσσαλονίκης, την πλατεία του παλιού σιδηροδρομικού σταθμού και την άφιξη του πρώτου τραίνου στην πόλη από την Ευρώπη (πιο συγκεκριμένα από την Βιέννη), γεγονός που είχε εορταστεί με δεξίωση στην έπαυλη των Αλλατίνι στην Φράγκικη συνοικία.

Το 8ο κεφάλαιο κάνει αναφορές στην Φράγκικη συνοικία και σε κάποια χάνια που υπήρχαν στην οδό Μοναστηρίου.

Το 9ο κεφάλαιο είναι από τα πιο ενδιαφέροντα του βιβλίου και μιλάει για τους γνωστούς σε εμάς ως «Κήποι του Πασά», τους οποίους ο Χαραλάμπους αποκαλούσε «Άντρο των Δερβισών».

Το 10ο κεφάλαιο έχει μυστικιστική χροιά, αφού μιλά για στοιχειωμένα σπίτια της πόλης, για βρικόλακες, μέντιουμ, γενικά για παραφυσικά φαινόμενα.

Το 11ο κεφάλαιο μιλάει για τον Λευκό Πύργο, ένα κείμενο το οποίο δημοσιεύτηκε σε ένα βιβλίο για τον Λευκό Πύργο του Δημήτρη Τσιρόγλου και ασχολείται με το πότε χτίστηκε ο Πύργος.

Το 12ο κεφάλαιο είναι για μένα το πιο ενδιαφέρον και ίσως από τα σημαντικότερα κείμενα που έχουν γραφτεί για την πόλη, καθώς και αυτό για το οποίο το βιβλίο είχε συζητηθεί περισσότερο. Μιλάει για τις υπόγειες στοές της Θεσσαλονίκης, σήραγγες που διέτρεχαν υπόγεια την πόλη και για τις οποίες υπάρχουν αρκετά στοιχεία, που αποδεικνύουν την ύπαρξή τους. Χρονολογούνται από τα αρχαία χρόνια κάποιες από αυτές, χρησιμοποιήθηκαν τόσο από τους Ρωμαίους, όσο και από τους Βυζαντινούς, ενώ υπάρχουν και φωτογραφικά ντοκουμέντα σχετικά με αυτές.

Το 13ο κεφάλαιο ασχολείται με την Ροτόντα, την ιστορία και την χρησιμότητα του κτιρίου ανά τους αιώνες, ενώ εξετάζει και την ακουστική της.

Το 14ο κεφάλαιο θα μπορούσε να είναι ένα βιβλίο από μόνο του. Καταπιάνεται με τις απώλειες της πόλης, είτε αυτές είχαν να κάνουν με ζωές ανθρώπων, είτε με νεκροταφεία, μνημεία, τοπογραφικά στοιχεία κτλ. Τίτλος του κεφαλαίου είναι «Οι μεγάλες απώλειες της Θεσσαλονίκης»

Το 15ο κεφάλαιο έχει ποικίλη θεματολογία, αφού ασχολείται με τα κείμενα του Τομανά (όλα τα βιβλία του Τομανά έχουν παρουσιαστεί από την Vivlioniki), μιλάει για το ιστορικό βιβλιοπωλείο «Προμηθέας», το οποίο οι παλαιότεροι το πρόλαβαν στην Ερμού, ενώ τώρα αργοσβήνει στην οδό Βύρωνος, πίσω από το Μέγαρο Μοσκόφ κα.

Το 16ο κεφάλαιο μιλάει για την πρώτη Φράγκικη Συνοικία της Θεσσαλονίκης και τα καθολικά ιδρύματα (σχολεία, νοσοκομεία) τα οποία φτιάχτηκαν στην πόλη.

Το 17ο κεφάλαιο μιλάει για ένα κτίριο στην οδό Εδέσσης, το οποίο ο συγγραφέας υποστηρίζει ότι ήταν μετόχι του Μεγάλου Τεμένους της Μέκκας.

Το 18ο κεφάλαιο μιλάει για τα πορνεία της Θεσσαλονίκης, τουλάχιστον για κάποια από τα σημαντικότερα.

Το 19ο και το 20ο κεφάλαιο μιλάνε κυρίως για την Κωνσταντινούπολη, αν και υπάρχει και μία αναφορά για την γνωστή υπόγεια εξέδρα ή κρήνη, που βρίσκεται μπροστά στο Μπέη Χαμάμ στην Εγνατία.

Ο τρόπος γραφής του Χαραλάμπους είναι θα έλεγε κάποιος ιδιόρρυθμος, όπως βέβαια ιδιόρρυθμος ήταν και ο ίδιος ο συγγραφέας. Στηρίζεται αρκετά σε στοιχεία της προσωπικής του έρευνας, μαρτυρίες και εμπειρίες ανθρώπων και λιγότερο ίσως στις ήδη γνωστές πηγές (αυτό δεν σημαίνει βέβαια ότι δεν τις δέχεται). Το στοιχείο του μεταφυσικού και του παραφυσικού είναι ιδιαίτερα έντονο (αφιερώνει σχεδόν ένα ολόκληρο κεφάλαιο σχετικά), γεγονός που κάνει το βιβλίο να χάνει κάπως σε εγκυρότητα, καθώς η επιστήμη της Ιστορίας δεν δέχεται βαμπίρ, μέντιουμ και τα σχετικά.

Είναι αυτός όμως ο λόγος να μην διαβάσει κάποιος το βιβλίο; Κατηγορηματικά όχι. Το κείμενο περιέχει αρκετές ιστορικές λεπτομέρειες και ντοκουμέντα, μιλάει για πράγματα τα οποία συνήθως αποτελούν μύθους και αφηγήσεις παλαιότερων και ο Χαραλάμπους προσπαθεί να εξακριβώσει τι ισχύει και τι όχι. Ειδικά για το θέμα των υπόγειων στοών, οι οποίες χάθηκαν οι περισσότερες εξαιτίας της αντιπαροχής και της εποχής της ανοικοδόμησης, το βιβλίο του Χαραλάμπους είναι η κυριότερη πηγή πληροφοριών.

Προσωπικά βρήκα το βιβλίο εξαιρετικά ενδιαφέρον. Δεν είναι εύκολο στην ανάγνωσή του, ο αναγνώστης πρέπει να το διαβάζει ιδιαίτερα προσεκτικά και ίσως και να κρατά και σημειώσεις. Οι πληροφορίες που υπάρχουν είναι πολλές και υπάρχουν σημεία που μέχρι και κάποιος χάρτης χρειάζεται για να βγαίνει νόημα. Δυστυχώς το βιβλίο είναι εκτός κυκλοφορίας και μόνο σε παλαιοβιβλιοπωλεία μπορεί κάποιος να το βρει ή σε κάποιο στοκ ενός μικρού βιβλιοπωλείου. Από όσο προσπάθησα να μάθω, θεωρείται σχετικά σπάνιο, οπότε αν πέσει στην αντίληψή σας, αποκτήστε το οπωσδήποτε. Εγώ το βρήκα στο Λοξία, κοντά στη Ναυαρίνου.

1 σχόλιο

Filed under Συγγραφείς, ΧΑΡΑΛΑΜΠΟΥΣ, Μάριος Μαρίνος

Τοπογραφικά μυστήρια της Θεσσαλονίκης, χαμένες γωνιές και συνοικίες της πόλης

vivlioniki226

ΓΕΝΙΚΑ ΣΤΟΙΧΕΙΑ ΒΙΒΛΙΟΥ

Τίτλος: Τα μυστήρια της Θεσσαλονίκης: Κείμενα για τους χαμένους τόπους της πόλης

Συγγραφέας: Ευάγγελος Χεκίμογλου

Έκδοση: University Studio Press (2001)

ISBN: 960-12-0976-X

Τιμή: Περίπου €14

ΠΑΡΟΥΣΙΑΣΗ ΒΙΒΛΙΟΥ

Η Θεσσαλονίκη έχει συμπληρώσει πάνω από 23 αιώνες ζωής, χρονικό διάστημα στο οποίο ποτέ δεν έχασε τον χαρακτήρα της πόλης. Πληθυσμοί ήρθαν και έφυγαν, έχτισαν και γκρέμισαν, ενώ φυσικά φαινόμενα και καταστροφές άλλαζαν την όψη της διαρκώς. Μοιραία η τοπογραφία της πόλης μεταβάλλονταν διαρκώς, φαινόμενο που συναντάμε ακόμη και σήμερα. Τελευταία τεράστια αλλαγή στην εικόνα της Θεσσαλονίκης, ήταν αυτή που έγινε μετά την Μεγάλη Πυρκαγιά του 1917. Παρά το σπουδαίο έργο που έχουν προσφέρει αρχαιολόγοι και ιστορικοί, το οποίο μας έχει βοηθήσει να σχηματίσουμε μια εικόνα της πόλης κατά το παρελθόν, υπάρχουν διάφορα θέματα, τα οποία παραμένουν αδιευκρίνιστα. Με κάποια από αυτά τα θέματα ασχολείται αυτό το βιβλίο του Ευάγγελου Χεκίμογλου, ενός από τους σημαντικότερους ερευνητές της ιστορίας της πόλης μας.

Η έκδοση είναι πολύ καλή. Υπάρχει σκληρό εξώφυλλο, αρκετές ενδιαφέρουσες φωτογραφίες, ενώ στο τέλος του κάθε κεφαλαίου, υπάρχουν σημειώσεις και επεξηγήσεις, καθώς και βιβλιογραφικές αναφορές.

Το βιβλίο αποτελείται από 9 βασικά κεφάλαια, τα οποία ασχολούνται με θέματα τοπογραφίας της Θεσσαλονίκης, τα οποία δεν έχουν αποσαφηνισθεί πλήρως, ενώ υπάρχει και μία ιδιαίτερα ενδιαφέρουσα εισαγωγή.

Η εισαγωγή είναι ένα είδος χρονολογίου, από το 1430 έως το 1930, περιγράφοντας αλλαγές στην πόλη, αλλά και ιστορικά γεγονότα που συνέβησαν και έπαιξαν τον ρόλο τους στην πορεία και την εξέλιξη της Θεσσαλονίκης. Διαφορετικό κάπως σε σχέση με άλλα χρονολόγια, που μπορεί να έχετε διαβάσει.

Το πρώτο κεφάλαιο, κάπως δύσκολο στην κατανόησή του, μιλάει για κάποιους παλιούς κανόνες ιδιοκτησίας και για τις σχέσεις μεταξύ ιδιοκτήτη και ενοικιαστή που επικρατούσαν στην Θεσσαλονίκη. Οι κανόνες αυτοί δημιουργήθηκαν σε διαφορετικές χρονικές περιόδους από Εβραίους, Μουσουλμάνους και Χριστιανούς, με σκοπό την εγκατάσταση προσφυγικών πληθυσμών. Η hazaka των Εβραίων καθιερώθηκε τα πρώτα χρόνια εγκατάστασής των στην πόλη και χοντρικά έλεγε ότι ένας Εβραίος δεν μπορεί να νοικιάσει ιδιοκτησία αλλόθρησκου (χριστιανού ή μουσουλμάνου) την οποία νοικιάζει ήδη άλλος Εβραίος, χωρίς πρώτα να τον αποζημιώσει. Το σύστημα του ιτζαρέ καθιερώθηκε από τους Μουσουλμάνους στα τέλη του 19ου αιώνα, για την εγκατάσταση Μουσουλμάνων προσφύγων και χοντρικά έλεγε ότι οι πρόσφυγες μπορούν να χτίσουν σε οικόπεδο ενός δερβίσικου μοναστηριού, αλλά τους ανήκε μόνο το οίκημα και όχι η γη. Τέλος, οι Έλληνες προσπάθησαν να αντιμετωπίσουν τους πρόσφυγες της Μικρασιατικής Καταστροφής με τη δημιουργία συνοικισμών έξω από την ιστορική πόλη.

Το δεύτερο κεφάλαιο, για μένα το πιο ενδιαφέρον του βιβλίου, απαντάει στο ερώτημα αν υπήρχαν χείμαρροι που περνούσαν μέσα από το ιστορικό κέντρο της πόλης και αν ναι, τι απέγιναν. Μετά από μια μελέτη σχετικά με τους μύλους που λειτουργούσαν μέσα στην Θεσσαλονίκη, και μετά από έρευνες που έγιναν κατά την θεμελίωση νέων κτιρίων, αποδεικνύεται ότι στο, όχι και τόσο μακρινό παρελθόν, την πόλη την διέσχιζαν τουλάχιστον δύο χείμαρροι, που κάποιοι θα μπορούσαν να τους αποκαλούν και μικρά ποτάμια. Στα κτίρια της περιοχής μεταξύ Αριστοτέλους, Τσιμισκή και Βασ. Ηρακλείου στα υπόγεια πολλών κτιρίων, υπάρχει ακόμη και σήμερα πρόβλημα με νερά, που θα πρέπει να αντλούνται συνεχώς.

Το τρίτο κεφάλαιο προσπαθεί να τοποθετήσει στον χάρτη την περιοχή του Κισλά, ένα λιβάδι, το οποίο οι κτηνοτρόφοι της πόλης χρησιμοποιούσαν ως βοσκοτόπι. Οι μελέτες δείχνουν ότι βρισκόταν σε περιοχή, που σήμερα είναι το Σέιχ Σου.

Το τέταρτο κεφάλαιο αναφέρεται στους χώρους ταφής των Χριστιανικών πληθυσμών, πριν γίνουν τα Κοιμητήρια της Ευαγγελίστριας. Υπάρχει εξέταση του νομοθετικού πλαισίου της Οθωμανικής διοίκησης σχετικά με την ίδρυση νεκροταφείων. Προσπαθεί επίσης ο συγγραφέας να εντοπίσει το γνωστό και ως «Παρά την Τάμπιαν Αρχαίον Νεκροταφείον», το οποίο πρέπει να βρισκόταν έξω από τα ανατολικά τείχη και να εκτεινόταν από την Πύλη της Καλαμαριάς (σημερινή Εγνατία περίπου), μέχρι το βόρειο άκρο των Κοιμητηρίων της Ευαγγελίστριας και από τα ανατολικά τείχη μέχρι έναν χείμαρρο στην περιοχή των σημερινών Πανεπιστημίων.

Το πέμπτο κεφάλαιο προσπαθεί να δώσει τοπογραφικά στοιχεία για την παλιά γειτονιά του Τοπ Χανέ, η οποία εκτείνονταν χοντρικά μεταξύ του Άγιου Μηνά και των Λαδάδικων. Η περιοχή έχει αποτυπωθεί τόσο σε γκραβούρες, όσο και σε φωτογραφίες, υπάρχουν πολλές αναφορές από περιηγητές σχετικά με αυτήν και κατά την διάρκεια των αιώνων οι τοπογραφικές αλλαγές σε αυτήν ήταν πολυάριθμες. Διαχρονικά πάντως, η θέση της κοντά στο λιμάνι (τόσο το Οθωμανικό, όσο και το νεότερο) την καθιστούσε κατά κύριο λόγο εμπορική περιοχή.

Το έκτο κεφάλαιο ασχολείται με μια γειτονιά της Θεσσαλονίκης με το όνομα Μάλτα και επιχειρεί ο Χεκίμογλου την ακριβή οριοθέτησή της. Επίσης εξετάζεται η προέλευση του ονόματος της γειτονιάς, η οποία είχε κυρίως Εβραϊκό πληθυσμό. Πρόκειται για μια περιοχή, όπου μάλλον γινόταν το σκλαβοπάζαρο κατά τα χρόνια της Οθωμανικής Θεσσαλονίκης.

Το έβδομο κεφάλαιο εξετάζει τοπογραφικά την συνοικία της Μητρόπολης, η οποία στα χρόνια της Οθωμανικής Θεσσαλονίκης, ήταν μια νησίδα Ελληνικής συνοικίας γύρω από περιοχές με Εβραϊκό πληθυσμό. Αντιστοιχεί περίπου στην σημερινή περιοχή πέριξ της Μητρόπολης. Τότε ο ναός ήταν αφιερωμένος στον Άγιο Δημήτριο, υπήρχε νοσοκομείο, επισκοπείο, σχολείο και άλλα κτίρια της Ελληνικής κοινότητας. Χοντρικά εκτείνονταν από την Λασάνη μέχρι τον Φωκά της Τσιμισκή και από την Προξένου Κορομηλά μέχρι λίγο πάνω από την Τσιμισκή.

Το όγδοο κεφάλαιο αναφέρεται σε μια δικαστική διαμάχη για οικόπεδα γύρω από την εκκλησία του Αγίου Αθανασίου στην Εγνατία. Η διαμάχη ήταν μεταξύ ενός επισκόπου της Βέροιας, του Θεοφάνη Μαλάκη και της Μονής Βλατάδων. Με αφορμή αυτήν την διαμάχη, γίνεται τοπογραφική μελέτη της περιοχής και εξετάζεται το ιδιοκτησιακό καθεστώς των οικοπέδων, μιας περιοχής στην οποία κατοικούσαν από παλιά Ελληνικοί πληθυσμοί κυρίως.

Το ένατο κεφάλαιο ασχολείται επίσης με μια διαμάχη, αυτή μεταξύ της Ελληνικής Κοινότητας με την Μονή Βλατάδων, η οποία κορυφώθηκε στα τέλη του 19ου αιώνα. Πέρα από τις τοπογραφικές έρευνες, το κεφάλαιο αυτό παρουσιάζει κυρίως τις διαφορές που υπήρχαν μεταξύ της Κοινότητας και των Γερόντων της Μονής.

Τα θέματα τα οποία εξετάζει το βιβλίο δύσκολα θα τα βρείτε σε άλλα βιβλία. Προέρχονται από πρωτογενή έρευνα εγγράφων και για αυτό έχουν χρησιμοποιηθεί ως βιβλιογραφικές πηγές σε άλλα κείμενα. Σίγουρα δεν είναι ό,τι πιο εύκολο στην ανάγνωση, καθώς κάποια θέματα προϋποθέτουν ειδικές γνώσεις ιστορίας της πόλης. Χρήσιμο νομίζω για τον αναγνώστη, είναι να έχει δίπλα και το βιβλίο του Δημητριάδη για την τοπογραφία της Θεσσαλονίκης κατά την Τουρκοκρατία (παρουσίασή του μπορείτε να βρείτε εδώ). Ο Χεκίμογλου είναι από τους σπουδαιότερους ερευνητές της ιστορίας της Θεσσαλονίκης και το βιβλίο αυτό δεν νομίζω ότι έγινε για κάποιον που θέλει απλά να μάθει κάποια βασικά πράγματα για την ιστορία της πόλης, αλλά απευθύνεται σε πιο εξειδικευμένο κοινό. Προσωπικά μου άρεσε πολύ.

Κλείνοντας, θα ήθελα να μοιραστώ μαζί σας μια φράση στον πρόλογο του κειμένου, που μου άρεσε ιδιαίτερα: «Ότι η πόλη έχει ψυχή, είμαι ο τελευταίος που θα το αρνηθεί. Όμως στη δείχνει, μόνο και μόνο για να ζητήσει τη δική σου».

1 σχόλιο

Filed under Συγγραφείς, ΧΕΚΙΜΟΓΛΟΥ, Ευάγγελος