Tag Archives: Κανδυλάκης

Η ιστορία των εφημερίδων της Θεσσαλονίκης: Δικτατορία και Μεταπολίτευση

ΓΕΝΙΚΑ ΣΤΟΙΧΕΙΑ ΒΙΒΛΙΟΥ

Τίτλος: Εφημεριδογραφία της Θεσσαλονίκης Ε’: 1967-2017

Συγγραφέας: Μανώλης Κανδυλάκης

Έκδοση: University Studio Press (2019)

ISBN: 978-960-12-2429-9

Τιμή: Περίπου €16

ΠΑΡΟΥΣΙΑΣΗ ΒΙΒΛΙΟΥ

Πριν λίγα χρόνια είχε παρουσιαστεί στη Vivlioniki το τετράτομο έργο του Μανώλη Κανδυλάκη με θέμα την ιστορία των εφημερίδων της Θεσσαλονίκης. Πρόκειται για ένα από τα σημαντικότερα έργα στη βιβλιογραφία της Θεσσαλονίκης, το οποίο καλύπτει μια χρονική περίοδο από την εποχή της Τουρκοκρατίας έως το 1967. Το βιβλίο της σημερινής ανάρτησης είναι πάλι του Κανδυλάκη και έρχεται να καλύψει το χρονικό διάστημα από το 1967 έως τις μέρες μας (2017 πιο συγκεκριμένα).

Η έκδοση είναι καλή. Πάρα πολύ φωτογραφικό υλικό κυρίως με εικόνες των ανθρώπων, που δούλεψαν ή έπαιξαν ρόλο στη λειτουργία και την κυκλοφορία των εφημερίδων της Θεσσαλονίκης για την εξεταζόμενη περίοδο. Άλλωστε σε αυτούς τους ανθρώπους είναι αφιερωμένο και το βιβλίο. Στο τέλος κάθε κεφαλαίου υπάρχουν βιβλιογραφικά στοιχεία και πηγές. Στο τέλος του βιβλίου υπάρχει και ένα χρονολόγιο γεγονότων.

Η ύλη του βιβλίου χωρίζεται ουσιαστικά σε τρία μέρη:

  • Στο πρώτο μέρος γίνεται λόγος για την περίοδο της Δικτατορίας και τις εφημερίδες που επέλεξαν να συνεχίσουν την κυκλοφορία τους, καθώς επίσης και για κάποιες παράνομες, οι οποίες όμως είχαν συντομότατο βίο. Μακεδονία, Ελληνικός Βοράς, Νέα Αλήθεια, Θεσσαλονίκη και Δράση ήταν κάποιοι τίτλοι της πόλης μας και ο κάθε ένας από αυτούς κράτησε λιγότερο ή περισσότερο κατά τη διάρκεια της Επταετίας. Εξαιρετικά ενδιαφέρον είναι το κομμάτι που μιλάει για τη λογοκρισία που είχε επιβληθεί.
  • Στο δεύτερο μέρος γίνεται λόγος για την περίοδο της Μεταπολίτευσης και τις εξελίξεις στα κυριότερα φύλλα της πόλης μας, τόσο για τις πολιτικές εφημερίδες όσο και για τις πάρα πολλές αθλητικές.
  • Στο τρίτο μέρος δίνονται κάποια γενικά στοιχεία για μικρότερες εφημερίδες, οι οποίες κυκλοφόρησαν τα 50 περίπου χρόνια από το 1967 έως το 2017 (κοντά 70 σελίδες το υλικό…).

Ο αναγνώστης στον πέμπτο αυτό τόμο του έργου του Κονδυλάκη θα διαβάσει για τον θάνατο των μεγάλων εφημερίδων της πόλης, ο οποίος δεν σχετίζεται μόνο με τη μείωση του ενδιαφέροντος του αναγνωστικού κοινού για τις εφημερίδες, αλλά και με άλλους παράγοντες (από λάθη των εκδοτών, πολιτικές αποφάσεις, αποτυχημένα ρίσκα, έλευση νέων τεχνολογιών κτλ). Εγώ πρόλαβα αυτήν την περίοδο της Μεταπολίτευσης και θυμάμαι που έμπαινε στο σπίτι η Μακεδονία και περιμέναμε να δούμε το περιοδικό «Επιλογές» ή να διαβάσουμε τα αθλητικά άρθρα από τις σελίδες της Θεσσαλονίκης. Θυμάμαι και πόσο είχαμε σοκαριστεί όταν έκλεισε για πρώτη φορά η Μακεδονία και τα όσα είχαν ακουστεί για την ιδιοκτήτρια Κατερίνα Βελλίδη. Είναι μια θλιβερή περίοδος, όταν αποσύρθηκαν μεγάλα ονόματα του Τύπου της Θεσσαλονίκης και οι συνεχιστές δεν μπόρεσαν να κρατήσουν τα έντυπα ανοιχτά. Σήμερα αν δεν κάνω λάθος δεν υπάρχει καθημερινή εφημερίδα στην πόλη.

Προσωπικά το βιβλίο μου άρεσε πολύ, ίσως και κάπως περισσότερο από τα προηγούμενα 4, καθώς ο Κανδυλάκης μιλάει εδώ για μια περίοδο που την έχω ζήσει. Φαντάζομαι ότι ο Κανδυλάκης με αυτό το βιβλίο ολοκληρώνει την προσπάθειά του, η οποία είναι εξαιρετικά σημαντική για την ιστοριογραφία της Θεσσαλονίκης. Μακάρι στο μέλλον και με βάση το έργο αυτό να βρεθούν συνεχιστές της προσπάθειας αυτής.

1 σχόλιο

Filed under ΚΑΝΔΥΛΑΚΗΣ, Μανώλης, Συγγραφείς

Η Θεσσαλονίκη στον Α’ Παγκόσμιο Πόλεμο: Οι εφημερίδες της εποχής

βιβλιονίκη035

ΓΕΝΙΚΑ ΣΤΟΙΧΕΙΑ ΒΙΒΛΙΟΥ

Τίτλος: Ο τύπος της Θεσσαλονίκης στον Α’ Παγκόσμιο Πόλεμο

Συγγραφέας: Μανώλης Κανδυλάκης

Έκδοση: University Studio Press (2015)

ISBN: 978-960-12-2238-7

Τιμή: Περίπου €11

ΠΑΡΟΥΣΙΑΣΗ ΒΙΒΛΙΟΥ

Ο 5ος τόμος της σειράς για την Θεσσαλονίκη κατά τη διάρκεια του Α’ Παγκοσμίου Πολέμου ασχολείται με τις εφημερίδες, που κυκλοφόρησαν εκείνη την περίοδο. Και συγγραφέας του βιβλίου είναι ίσως ο καταλληλότερος, που θα μπορούσε να υπάρχει, ο Μανώλης Κανδυλάκης, συγγραφέας του σπουδαίου τετράτομου έργου για την εφημεριδογραφία της πόλης μας.

Η έκδοση είναι στα ίδια πλαίσια με τις υπόλοιπες της σειράς. Αρκετές φωτογραφίες, στο τέλος υπάρχουν κάποιες σημειώσεις και ένα ενδιαφέρον χρονολόγιο με άξιας σημασίας δημοσιογραφικά γεγονότα της εποχής.

Το βιβλίο χωρίζεται σε τρία μέρη με χρονολογική σειρά:

  • Το πρώτο μέρος έχει τίτλο «Τα χρόνια της ουδετερότητας 1914-1915» και πέρα από την αναφορά των τίτλων, που κυκλοφορούσαν, υπάρχουν δύο εξαιρετικά κεφάλαια για την λογοκρισία αλλά και την προπαγάνδα, που επεδίωκαν οι αντιμαχόμενες πλευρές να ασκήσουν μέσω του τύπου. Αν κάποιοι είχαν μία ρομαντική ιδέα για τους πρώτους εκδότες και δημοσιογράφους εκείνης της εποχής, ίσως απομυθοποιήσουν αρκετά πράγματα.
  • Το δεύτερο μέρος έχει τίτλο «Τα χρόνια του πολέμου 1916-1918» και είναι το μεγαλύτερο σε έκταση. Εδώ, πέρα από τα στοιχεία λογοκρισίας, τα οποία από τη στιγμή, που η χώρα ήταν επίσημα σε εμπόλεμη κατάσταση έχουν ενταθεί, υπάρχει ένα εξαιρετικά ενδιαφέρον αρχείο, που δείχνει την κυκλοφορία των εφημερίδων. Από αυτό το έγγραφο διαπιστώνουμε ότι η μεγαλύτερη σε μέση ημερήσια κυκλοφορία εφημερίδα δεν ήταν Ελληνική, ούτε Γαλλική, αλλά η Αγγλική Balkan News, με 25000 φύλλα κυκλοφορία! Εδώ σχολιάζεται και το πλήθος ξενόγλωσσων εφημερίδων, που κυκλοφορούσαν στην πόλη μας.
  • Το τρίτο μέρος είναι σύντομο και έχει τίτλο «Τα μεταπολεμικά χρόνια 1919-1920«. Ουσιαστικά αναφέρει τις αλλαγές, που επήλθαν στον τύπο της Θεσσαλονίκης εξαιτίας της αναχώρησης του μεγαλύτερου μέρους των συμμαχικών στρατευμάτων, αλλά και εξαιτίας των νέων πολιτικών δεδομένων, που είχαν δημιουργηθεί μετά τον νικηφόρο πόλεμο.

Προσωπικά μου άρεσε το βιβλίο, αν και το βρήκα κάπως πιο κουραστικό σε σχέση με τα υπόλοιπα βιβλία της σειράς. Παρά την όποια δυσκολία του πάντως, παρουσιάζει με επιτυχία την εικόνα, που εμφάνιζε ο τύπος της πόλης μας κατά την περίοδο του Α’ Παγκοσμίου Πολέμου.

Σχολιάστε

Filed under ΚΑΝΔΥΛΑΚΗΣ, Μανώλης, Συγγραφείς

Η ιστορία των εφημερίδων της Θεσσαλονίκης

vivlioniki152vivlioniki153vivlioniki154vivlioniki155

ΓΕΝΙΚΑ ΣΤΟΙΧΕΙΑ Α’ ΒΙΒΛΙΟΥ

Τίτλος: Εφημεριδογραφία της Θεσσαλονίκης Α’: Τουρκοκρατία

Συγγραφέας: Μανώλης Κανδυλάκης

Έκδοση: University Studio Press (2000)

ISBN: 960-12-0704-Χ

Τιμή: Περίπου €20

ΓΕΝΙΚΑ ΣΤΟΙΧΕΙΑ Β’ ΒΙΒΛΙΟΥ

Τίτλος: Εφημεριδογραφία της Θεσσαλονίκης Β’: 1912-1923

Συγγραφέας: Μανώλης Κανδυλάκης

Έκδοση: University Studio Press (2000)

ISBN: 960-12-0821-6

Τιμή: Περίπου €28

ΓΕΝΙΚΑ ΣΤΟΙΧΕΙΑ Γ’ ΒΙΒΛΙΟΥ

Τίτλος: Εφημεριδογραφία της Θεσσαλονίκης Γ: 1923-1941

Συγγραφέας: Μανώλης Κανδυλάκης

Έκδοση: University Studio Press (2005)

ISBN: 960-12-1386-4

Τιμή: Περίπου €30

ΓΕΝΙΚΑ ΣΤΟΙΧΕΙΑ Δ’ ΒΙΒΛΙΟΥ

Τίτλος: Εφημεριδογραφία της Θεσσαλονίκης Δ’: 1941-1967

Συγγραφέας: Μανώλης Κανδυλάκης

Έκδοση: University Studio Press (2008)

ISBN: 978-960-12-1700-0

Τιμή: Περίπου €30

ΠΑΡΟΥΣΙΑΣΗ ΒΙΒΛΙΩΝ

Στο σύνολο των βιβλίων, που έχουν παρουσιαστεί μέσα από τη Vivlioniki, ευνόητο είναι ότι κάποια θα αρέσουν περισσότερο σε σχέση με κάποια άλλα, κάποια μπορεί να μοιάζουν αδιάφορα και κάποια, λίγα, είναι τόσο σημαντικά, που αποτελούν θεμέλιο λίθο στην καταγραφή της ιστορίας της Θεσσαλονίκης. Σε αυτά τα τελευταία ανήκουν και τα 4 βιβλία, για τα οποία θα μιλήσουμε σε αυτήν την ανάρτηση, έργα, που καταγράφουν την εξέλιξη και την ιστορία των εφημερίδων της Θεσσαλονίκης. Μιλάμε φυσικά για την εκπληκτική δουλειά του δημοσιογράφου και ερευνητή Μανώλη Κανδυλάκη.

Η έκδοση των βιβλίων είναι απλή, λιτή, με πλαστικοποιημένο εξώφυλλο. Υπάρχουν στους 4 αυτούς τόμους πάρα πολλές φωτογραφίες, άλλες σπάνιες, άλλες όχι, πολλές από το προσωπικό αρχείο του συγγραφέα. Ο πρώτος τόμος, σχετικά με τις εφημερίδες της Θεσσαλονίκης κατά την περίοδο της Τουρκοκρατίας, είχε βραβευτεί από την Ακαδημία Αθηνών. Οι τρεις πρώτοι τόμοι του έργου, είχαν βραβευθεί και από το Δήμο Θεσσαλονίκης το 2004 (ο τέταρτος τόμος κυκλοφόρησε κάποια χρόνια αργότερα). Υπάρχουν πολλές σημειώσεις στο τέλος κάθε σελίδας, ενώ βιβλιογραφίες και ευρετήρια υπάρχουν στο τέλος κάθε τόμου.

Το 4τομο αυτό έργο είναι το λιγότερο μνημειώδες. Οι βιβλιογραφικές αναφορές, που γίνονται σε αυτό είναι συνεχείς και θα συνεχίσουν τα βιβλία αυτά να αποτελούν τη βάση για πολλές μελλοντικές έρευνες ιστορικών και μελετητών. Καλύπτουν μία περίοδο σχεδόν ενός αιώνα, από την πρώτη εφημερίδα, που κυκλοφόρησε στη Θεσσαλονίκη και έβγαινε σε 4 γλώσσες (τούρκικα, εβραϊκά, ελληνικά και βουλγάρικα) και είχε τίτλο «Σελανίκ», δηλαδή Θεσσαλονίκη, έως το πραξικόπημα της 21ης Απριλίου 1967.

Και τα 4 βιβλία αφιερώνονται από το συγγραφέα «σε όσους μόχθησαν για τις εφημερίδες της Θεσσαλονίκης». Και δεν είναι λίγοι αυτοί, δημοσιογράφοι, εκδότες, τυπογράφοι, μια σειρά ανθρώπων, που με τον ιδρώτα τους προσπάθησαν, άλλες φορές με επιτυχία, άλλες όχι, να ενημερώσουν τον Θεσσαλονικέα για όσα συμβαίνουν γύρω του αλλά και στον κόσμο όλο.

Η έρευνα του Κανδυλάκη είναι σε αναρίθμητες πηγές και έχει καταφέρει να παρουσιάσει φύλλα γνωστά αλλά και άγνωστα. Το βιβλίο του νομίζω ότι είναι περισσότερο βιβλίο αναφοράς, ο αναγνώστης δηλαδή μπορεί να βρίσκει ανάλογα με την περίοδο, που θέλει, τις πληροφορίες για την εφημερίδα που αποζητά. Προσωπικά ο πρώτος τόμος μου άρεσε περισσότερο και ο τέταρτος, ιδιαίτερα στα κεφάλαια, που μιλάει για τις Κατοχικές εφημερίδες και τα φύλλα της αντίστασης, αν και όλοι εμφανίζουν μοναδικό ενδιαφέρον.

Από τα σημαντικότερα ατού του βιβλίου, ότι ο Κανδυλάκης γράφει με τρόπο απλό, γεγονός, που κάνει τα βιβλία εύκολα στην ανάγνωση ακόμη και από άτομα, που δεν έχουν ειδικές γνώσεις ιστορίας. Νομίζω πως κάθε δημοσιογράφος της Θεσσαλονίκης οφείλει να διαβάσει τους 4 αυτούς τόμους.

Δεν έχω κάτι παραπάνω να πω για αυτά τα βιβλία, είναι τέτοια η αξία τους, που μέσα από μία ανάρτηση ενός ιστολογίου δεν μπορεί να φανεί η σημασία τους. Ο Κανδυλάκης έχει αφήσει ένα σημαντικότατο κομμάτι κληρονομιάς για το μέλλον, με δεδομένο ότι κατάφερε σε εποχές χωρίς internet και χωρίς δυνατότητα εύκολης αναζήτησης αρχείων, να συγγράψει αυτό το τεράστιο έργο. Πιθανότατα στο μέλλον να χρειαστεί ανανέωση ίσως κάποιο κομμάτι αυτών των βιβλίων, καθώς η ιστορική έρευνα ίσως φέρει στο φως νέα στοιχεία, αλλά αυτό οφείλει να είναι ευθύνη των μελλοντικών γενεών, ο Κανδυλάκης έχει κάνει το χρέος του απέναντι στους συναδέρφους του, στις εφημερίδες της πόλης, στη Θεσσαλονίκη την ίδια.

4 Σχόλια

Filed under ΚΑΝΔΥΛΑΚΗΣ, Μανώλης, Συγγραφείς