Τόποι διασκέδασης των παλιών Θεσσαλονικέων

Image

ΓΕΝΙΚΑ ΣΤΟΙΧΕΙΑ ΒΙΒΛΙΟΥ

Τίτλος: Οι ταβέρνες της παλιάς Θεσσαλονίκης

Συγγραφέας: Κώστας Τομανάς

Έκδοση: Εξάντας (1991)

ISBN: 960-256-098-3

Τιμή: Περίπου €11

ΠΑΡΟΥΣΙΑΣΗ ΒΙΒΛΙΟΥ

Οι ταβέρνες της Θεσσαλονίκης δεν θα μπορούσαν να μην αποτελούν αντικείμενο έρευνας για τον Τομανά. Η πόλη έχει ερωτική σχέση με το φαγητό και μοιραία κάποια μαγαζιά έγιναν θρύλοι, στίχοι σε τραγούδια και από τα τραπέζια τους πέρασαν αστέρες της τέχνης, πολιτικοί, γνωστοί και άγνωστοι.

Η έκδοση είναι καλή, τίποτα το ιδιαίτερο βέβαια. Αν και φαίνεται να είναι εκτός κυκλοφορίας, το έχω δει σε ράφια κάποιων βιβλιοπωλείων. Θέλω να πιστεύω ότι θα κυκλοφορήσει πάλι από τις Νησίδες, εταιρεία που εκδίδει πλέον τα βιβλία του Τομανά.

Το βιβλίο χωρίζεται σε 8 κεφάλαια:

  1. ταβέρνες
  2. κέντρα διασκεδάσεως
  3. καφέ αμάν
  4. καφέ σαντάν
  5. χάνια
  6. ξενοδοχεία
  7. χοροδιδασκαλεία
  8. φωνογράφοι

Τα περισσότερα από τα μέρη που αναφέρονται δεν υπάρχουν πλέον ή έχουν μεταφερθεί.

Από τις ταβέρνες που αναφέρονται, οι πιο γνωστές είναι η Ίγγλις, η ταβέρνα των Λεχριτών, η Κληματαριά, ο Κρικέλας και φυσικά τα κούτσουρα του Δαλαμάγκα. Πέρα από την τοποθεσία, για κάθε μία ταβέρνα που περιγράφεται υπάρχουν σχόλια και αναφορές σε διάφορα γεγονότα, μικρά ή μεγάλα, τα οποία «στιγμάτισαν» τα μαγαζιά αυτά. Επίσης αναφέρονται και διάσημα άτομα που πέρασαν από τα τραπέζια των ταβερνών αυτών.

Από τα κέντρα διασκεδάσεως τα οποία αναφέρονται, πασίγνωστα είναι το Όλυμπος Παλάς στο οποίο είχε φάει ο μεγαλοτραπεζίτης Ρότσιλντ στην επίσκεψή του στην Θεσσαλονίκη, το Μπεχτσινάρ και το θρυλικό Ντορέ, το οποίο συνδύασε το όνομά του με το Φεστιβάλ Κινηματογράφου Θεσσαλονίκης και από τα τραπέζια του πέρασε η μία και μοναδική Ρίτα Χέιγουορθ και το Λουξεμβούργο.

Τα καφέ αμάν υπήρχαν στην Θεσσαλονίκη από τις αρχές του 19ου αιώνα. Πρόκειται για καπηλειά με μια μικρή σκηνή, όπου τα κυρίαρχα τραγούδια που ακούγονταν ήταν οι αμανέδες. Χαρακτηριστικοί εκπρόσωποι της Ανατολής, χάθηκαν και αυτά με την έλευση της Δύσης. Ίσως το πιο γνωστό, που μπορεί και σήμερα κάποιοι να έχουν ακούσει το όνομά του, είναι το Χρυσούν Απίδιον (Χρυσό Αχλάδι στην δημοτική).

Καθώς τα καφέ αμάν έσβηναν, τα καφέ σαντάν άρχιζαν να γίνονται γνωστά. Βρισκόντουσαν κυρίως στον Φραγκομαχαλά, ήταν πολυτελή κέντρα που συνδύαζαν το θέατρο και το τραγούδι. Τα πιο γνωστά ήταν το Κολόμπο, το Κρυστάλ και το Σκαίτινγκ. Μαζί με τις περιγραφές των μαγαζιών, υπάρχουν και κάποια περιστατικά που έχουν σχέση με τα μέρη αυτά.

Τα χάνια που περιγράφονται ήταν περίπου οι πρόγονοι των ξενοδοχείων, αλλά σε αθλιότερες συνθήκες. Κακόφημα τα περισσότερα, βρίσκονταν κυρίως στην περιοχή του Βαρδάρη, άλλα μέσα και άλλα έξω από την πόλη. Τα χάνια, όπως και τα καφέ αμάν, είχαν τις μυρωδιές και τα χρώματα της Ανατολής, μοιραία άρχισαν να εξαφανίζονται με την επέλαση της Δύσης.

Τα ξενοδοχεία αντίθετα άρχισαν να αναπτύσσονται κατά τα τέλη του 19ου αιώνα, με την αύξηση των αφίξεων ξένων στην Θεσσαλονίκη, μετά την ακτοπλοϊκή και σιδηροδρομική σύνδεση της πόλης με το εξωτερικό. Τα Hotel Colombo του Τζιάκομο Κολόμπο (από αυτόν πήρε το όνομά της και η γνωστή στοά στην Εγνατία), το Ρουαγιάλ, το Μπενεντέτι, το Όλυμπος Παλάς, το Σπλέντιτ Παλάς, το Μεντιτερανέ και πολλά άλλα έχουν την δική τους μοναδική ιστορία.

Τα χοροδιδασκαλεία ήταν σχολές χορού κυρίως για άντρες, τα οποία γνώρισαν ένδοξες μέρες στις αρχές του 20ου αιώνα και πολλές φορές αποτέλεσαν πηγές σκανδάλων που σοκάριζαν την κοινωνία της πόλης μας.

Το τελευταίο κεφάλαιο έχει να κάνει με τους φωνογράφους της πόλης, άσχετο κάπως με το υπόλοιπο βιβλίο, αλλά 3-4 σελίδες είναι, διαβάζονται ευχάριστα.

Αν το βρείτε αγοράστε το, γιατί δεν γνωρίζω αν θα ξαναεκδοθεί. Ενδιαφέρον βιβλίο, παρουσιάζει έναν κόσμο ο οποίος έχει χαθεί, μερικές ονομασίες όμως ακόμη και στην σύγχρονη πόλη μαρτυρούν την παρουσία του.

Advertisements

Σχολιάστε

Filed under Συγγραφείς, ΤΟΜΑΝΑΣ, Κώστας

Σχολιάστε

Εισάγετε τα παρακάτω στοιχεία ή επιλέξτε ένα εικονίδιο για να συνδεθείτε:

Λογότυπο WordPress.com

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό WordPress.com. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Twitter

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Twitter. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Facebook

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Facebook. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Google+

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Google+. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Σύνδεση με %s